Tο σοκ του Νίξον και το πάγωμα των τιμών
15 Αυγούστου 1971
Το βράδυ της 15ης Αυγούστου 1971, ο πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον απευθύνθηκε τηλεοπτικά στο αμερικανικό έθνος, ανακοινώνοντας ένα ριζοσπαστικό πακέτο οικονομικών μέτρων που θα έμενε στην ιστορία ως το περιβόητο «Σοκ του Νίξον». Αν και η απόφαση να κλείσει το «παράθυρο του χρυσού» μονοπώλησε το ιστορικό ενδιαφέρον, ταυτόχρονα επέβαλε ένα δρακόντειο πάγωμα 90 ημερών σε όλους τους μισθούς και τις τιμές, συνοδευόμενο από έναν οριζόντιο δασμό 10% σε όλες τις εισαγωγές.
σχετικά άρθρα
Αυτή η βίαιη, ωμή κρατική παρέμβαση στην ελεύθερη αγορά σχεδιάστηκε για να συντρίψει τις πληθωριστικές πιέσεις και να προστατεύσει την αμερικανική εγχώρια βιομηχανία, ενόψει των προεδρικών εκλογών του επόμενου έτους. Μακροοικονομικά, το πείραμα του ελέγχου τιμών απέτυχε παταγωδώς, αποτελώντας ένα κλασικό παράδειγμα του πώς η πολιτική σκοπιμότητα στρεβλώνει την πραγματική οικονομία. Μόλις το πάγωμα άρθηκε, ο πληθωρισμός εξερράγη με μεγαλύτερη σφοδρότητα, καθώς οι επιχειρήσεις είχαν απορροφήσει τεχνητά το αυξημένο κόστος παραγωγής και έσπευσαν να αναπληρώσουν τα χαμένα περιθώρια κέρδους.
Παράλληλα, η συμπίεση των μισθών μείωσε δραματικά την αγοραστική δύναμη της εργατικής τάξης. Σήμερα, καθώς οι κυβερνήσεις πειραματίζονται ξανά με διάφορες μορφές πλαφόν στα τρόφιμα και την ενέργεια για να τιθασεύσουν την ακρίβεια, το μάθημα της 15ης Αυγούστου 1971 είναι αμείλικτο: ο διοικητικός έλεγχος των τιμών χωρίς την αντιμετώπιση της υπερβάλλουσας ρευστότητας και των προβλημάτων προσφοράς, καταλήγει πάντοτε στη δημιουργία μαύρης αγοράς, σε κατακόρυφη πτώση των επενδύσεων και στην οριστική παγίδευση του συστήματος στον στασιμοπληθωρισμό.
