Ο Σύλλογος Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων (ΣΕΣ) εκφράζει σοβαρές ανησυχίες σχετικά με την αυξανόμενη και συχνά ανεξέλεγκτη χρήση ηλεκτρικών πατινιών στις ελληνικές πόλεις, ζητώντας άμεσες παρεμβάσεις σε επίπεδο ελέγχων, εκπαίδευσης και υποδομών.
σχετικά άρθρα
Με αφορμή τα αυξανόμενα τροχαία περιστατικά που αφορούν Ελαφρά Προσωπικά Ηλεκτροκίνητα Οχήματα (ΕΠΗΟ), ο ΣΕΣ προειδοποιεί ότι η κατάσταση έχει λάβει ανησυχητικές διαστάσεις, ιδιαίτερα για τους ανήλικους χρήστες. Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάζει ο Σύλλογος, το 2025 καταγράφηκαν 109 τροχαία ατυχήματα με ηλεκτρικά πατίνια, εκ των οποίων δύο ήταν θανατηφόρα. Επιπλέον, η ΠΟΕΔΗΝ αναφέρει ότι περισσότεροι από 400 ανήλικοι χρειάστηκαν νοσηλεία μετά από ατυχήματα με ΕΠΗΟ, με τα μισά περιστατικά να αφορούν τα δύο μεγάλα παιδιατρικά νοσοκομεία της Αθήνας. Ο ΣΕΣ επισημαίνει πως αυτά τα περιστατικά ενδέχεται να υποεκτιμούν την πραγματική εικόνα, καθώς πολλά ατυχήματα δεν δηλώνονται επίσημα.
Όπως υπογραμμίζεται, το βασικό πρόβλημα δεν είναι η ύπαρξη των ηλεκτρικών πατινιών ως μέσου μετακίνησης, αλλά η συστηματική παραβίαση του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου και η έλλειψη οδικής παιδείας. Οι συγκοινωνιολόγοι αναγνωρίζουν το ηλεκτρικό πατίνι ως ένα σύγχρονο και φιλικό προς το περιβάλλον μέσο μεταφοράς, ικανό να εξυπηρετήσει αποτελεσματικά μικρές αστικές μετακινήσεις και τη σύνδεση με τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, ειδικά στο «τελευταίο μίλι». Ωστόσο, η χρήση του σε δρόμους υψηλής ταχύτητας ή για μεγάλες αποστάσεις θεωρείται εξαιρετικά επικίνδυνη, καθώς οι χρήστες παραμένουν πλήρως εκτεθειμένοι σε περίπτωση σύγκρουσης.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην ευρύτερη εικόνα της οδικής ασφάλειας στις πόλεις, όπου οι περισσότεροι νεκροί και τραυματίες στα αστικά κέντρα είναι ευάλωτοι χρήστες του δρόμου – πεζοί, ποδηλάτες και μοτοσικλετιστές – γεγονός που αποκαλύπτει βαθύτερα προβλήματα κυκλοφοριακής κουλτούρας.
Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις πρώτες ευρωπαϊκές χώρες που θέσπισαν κανονιστικό πλαίσιο για τα ηλεκτρικά πατίνια ήδη από το 2021, ενώ ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ) του 2025 ενίσχυσε περαιτέρω τις σχετικές διατάξεις. Μεταξύ άλλων, προβλέπονται: ελάχιστο όριο ηλικίας τα 15 έτη, μέγιστη ταχύτητα 25 χλμ./ώρα, υποχρεωτική χρήση κράνους, απαγόρευση χρήσης κινητού και ακουστικών, και κυκλοφορία κυρίως σε ποδηλατόδρομους ή δρόμους με όριο έως 50 χλμ./ώρα. Παρά το υπάρχον πλαίσιο, οι παραβάσεις παραμένουν εκτεταμένες. Ο ΣΕΣ καταγράφει συχνή χρήση πατινιών από παιδιά κάτω των 15 ετών, κίνηση χωρίς κράνος, ανάπτυξη υπερβολικών ταχυτήτων και κυκλοφορία σε δρόμους υψηλής ταχύτητας ή ακόμη και σε οδικούς άξονες ταχείας κυκλοφορίας.
Οι συγκοινωνιολόγοι αναφέρονται και στα τεχνικά χαρακτηριστικά που αυξάνουν την επικινδυνότητα των ΕΠΗΟ, όπως οι μικροί τροχοί που δυσκολεύουν τη σταθερότητα, το υψηλό κέντρο βάρους, η απουσία παθητικής προστασίας, η δυσκολία έγκαιρης ορατότητας από άλλους οδηγούς και η μεγάλη επιτάχυνση σε συνδυασμό με το μικρό βάρος του οχήματος. Παράλληλα, ιδιαίτερα ανησυχητική θεωρείται η άγνοια βασικών κανόνων κυκλοφορίας από πολλούς χρήστες, κυρίως ανηλίκους, καθώς και η αντιμετώπιση του πατινιού ως «παιχνιδιού» και όχι ως κανονικού οχήματος.
Ο Σύλλογος Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων προτείνει άμεσα μέτρα για τη βελτίωση της ασφάλειας και την ορθή ενσωμάτωση των ΕΠΗΟ στις πόλεις. Μεταξύ των βασικών προτάσεων περιλαμβάνονται: εντατικοποίηση των ελέγχων από την Τροχαία, αυστηρότερη εποπτεία της αγοράς για πατίνια που αναπτύσσουν υπερβολικές ταχύτητες, υποχρεωτική ασφάλιση και ταυτοποίηση των οχημάτων, χρήση τεχνολογιών geofencing στα κοινόχρηστα πατίνια, απαγόρευση κυκλοφορίας σε δρόμους με όριο άνω των 30 χλμ./ώρα, πλήρης απαγόρευση χρήσης ΕΠΗΟ από παιδιά κάτω των 15 ετών, δημιουργία συστήματος πιστοποίησης και εκπαίδευσης χρηστών, ένταξη μαθημάτων οδικής ασφάλειας στα σχολεία και ενεργότερος ρόλος των Δήμων στην αδειοδότηση κοινόχρηστων συστημάτων. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην ανάγκη βελτίωσης των αστικών υποδομών, με περισσότερους ποδηλατόδρομους, ασφαλείς χώρους στάθμευσης και παρεμβάσεις ήπιας κυκλοφορίας που θα μειώνουν πρακτικά τις ταχύτητες μέσα στις γειτονιές.
Καταλήγοντας, ο ΣΕΣ τονίζει ότι τα ηλεκτρικά πατίνια μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό εργαλείο βιώσιμης κινητικότητας, συμβάλλοντας στη μείωση της κυκλοφοριακής συμφόρησης και των ρύπων. Ωστόσο, η ασφαλής ένταξή τους στον αστικό ιστό απαιτεί συντονισμένη δράση από την Πολιτεία, την Τοπική Αυτοδιοίκηση και το εκπαιδευτικό σύστημα. Όπως επισημαίνεται, η οδική ασφάλεια δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά στην ατομική ευθύνη, αλλά προϋποθέτει σαφείς κανόνες, ουσιαστικούς ελέγχους και πόλεις σχεδιασμένες για όλους τους χρήστες του δρόμου.
