Η κυβέρνηση προωθεί τέσσερα έργα για την αποσυμφόρηση του Κηφισού
Σε τροχιά υλοποίησης θέτει η κυβέρνηση ένα πλέγμα κρίσιμων οδικών παρεμβάσεων στην Αττική, με το οποίο φιλοδοξεί να αντιμετωπίσει το οξυμμένο κυκλοφοριακό πρόβλημα και ιδιαίτερα τη χρόνια συμφόρηση στον Κηφισό.

Σε πρώτο πλάνο τίθεται η προώθηση τεσσάρων βασικών έργων, που εκτιμάται ότι θα βελτιώσουν σημαντικά τη ροή της κυκλοφορίας των οχημάτων, θα μειώσουν τις καθυστερήσεις και θα περιορίσουν το οικονομικό κόστος που προκαλεί η καθημερινή ταλαιπωρία χιλιάδων οδηγών.
Ο Κηφισός αποτελεί σήμερα τον πιο επιβαρυμένο οδικό άξονα της χώρας, με τα φορτηγά να αντιστοιχούν σε περίπου 20% της κυκλοφορίας του, ποσοστό πολλαπλάσιο σε σχέση με άλλους δρόμους της Αττικής. Οι καθυστερήσεις προκαλούν σημαντικές οικονομικές απώλειες, οι οποίες, σύμφωνα με εκτιμήσεις συγκοινωνιολόγων, προσεγγίζουν τα 90 εκατ. ευρώ ετησίως.
Η κυβέρνηση επιδιώκει να αντιμετωπίσει το πρόβλημα μέσα από έναν συνδυασμό άμεσων και μακροπρόθεσμων παρεμβάσεων, αξιοποιώντας εργαλεία όπως οι Πρότυπες Προτάσεις και οι Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ). Στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα πιο ανθεκτικό και λειτουργικό οδικό δίκτυο, που θα μειώσει τα μποτιλιαρίσματα, θα εξυπηρετήσει καλύτερα τις μεταφορές και θα βελτιώσει την καθημερινότητα εκατομμυρίων πολιτών.
Όπως ήδη έχει επισημάνει ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χρίστος Δήμας, το κυκλοφοριακό πρόβλημα της Αττικής δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί με μία μόνο παρέμβαση. Απαιτείται η προώθηση ενός συνδυασμού έργων που θα συμβάλουν στην αποσυμφόρηση των βασικών οδικών αξόνων και στη δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών για τη βαριά κυκλοφορία.
Οι τέσσερις παρεμβάσεις
1. Η αναβάθμιση του κόμβου Μεταμόρφωσης στην Αττική Οδό
Το έργο στον κόμβο της Μεταμόρφωσης είναι το πρώτο που θα ξεκινήσει το αμέσως επόμενο διάστημα και θα ολοκληρωθεί εντός του 2026. Οι μελέτες και τα συμπληρωματικά έργα έχουν εκτιμώμενο κόστος 2,45 εκατ. ευρώ, το οποίο θα καλυφθεί από το Δημόσιο μέσω της σύμβασης παραχώρησης της Αττικής Οδού. Στον κόμβο της Μεταμόρφωσης σήμερα συναντώνται δύο από τα πιο επιβαρυμένα κυκλοφοριακά ρεύματα της πρωτεύουσας: αυτό που προέρχεται από το αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος» και εκείνο που έρχεται από την Ελευσίνα με κατεύθυνση προς τη Λαμία. Η σύγκλιση των δύο ρευμάτων σε ένα σημείο συμφόρησης προκαλεί έντονα μποτιλιαρίσματα, με τις ουρές να φτάνουν ακόμη και τα έξι χιλιόμετρα στις ώρες αιχμής. Με το νέο έργο θα δημιουργηθεί μια δεύτερη ανεξάρτητη έξοδος προς την Εθνική Οδό Αθηνών – Λαμίας, ώστε οι δύο ροές να λειτουργούν αυτόνομα. Η παρέμβαση εκτιμάται ότι θα αυξήσει σημαντικά τη χωρητικότητα του κόμβου. Συγκεκριμένα, η έξοδος από την Αττική Οδό στο σημείο της Μεταμόρφωσης θα είναι διπλή. Η έξοδος από το αεροδρόμιο προς τη Λαμία θα μεταφερθεί λίγο πιο πάνω – σε απόσταση περίπου 150 μέτρων – από το σημερινό υπάρχον σημείο εξόδου, το οποίο θα παραμείνει ως έχει, αλλά θα εξυπηρετεί μόνο το ρεύμα κυκλοφορίας από την Ελευσίνα. Με τη νέα παρέμβαση, τα δύο ρεύματα κυκλοφορίας – αυτό από το αεροδρόμιο και αυτό από την Ελευσίνα – θα κινούνται ανεξάρτητα χωρίς να συμπλέκονται στο ίδιο σημείο, εξαλείφοντας έτσι την κύρια αιτία του μποτιλιαρίσματος. Όταν θα ολοκληρωθεί το έργο, ο κόμβος θα έχει υπερδιπλάσια χωρητικότητα, κάτι που σημαίνει μείωση έως και 50% των καθυστερήσεων στις ώρες αιχμής.
2. Ο τριπλός κόμβος Σκαραμαγκά και ο «αντι-Κηφισός»
Ίσως το σημαντικότερο από την πρώτη δέσμη των έργων αφορά τον τριπλό κόμβο Σκαραμαγκά, που περιλαμβάνει παρεμβάσεις στους κόμβους Σχιστού, Ναυπηγείων και Σκαραμαγκά, καθώς και την ολοκλήρωση της Δυτικής Περιφερειακής Λεωφόρου Αιγάλεω. Η παρέμβαση αυτή δημιουργεί ουσιαστικά έναν νέο εναλλακτικό διάδρομο κυκλοφορίας, έναν «αντι-Κηφισό», που θα επιτρέπει κυρίως στα βαρέα οχήματα να κινούνται από και προς τον Πειραιά χωρίς να επιβαρύνουν τον ήδη κορεσμένο Κηφισό. Σήμερα, από την περιοχή διέρχονται περισσότερα από 130.000 οχήματα ημερησίως, σημαντικό ποσοστό των οποίων είναι φορτηγά. Το έργο, προϋπολογισμού 70 εκατ. ευρώ, προβλέπει νέους ανισόπεδους κόμβους, κατάργηση του προβληματικού φωτεινού σηματοδότη στον Σκαραμαγκά, προσθήκη νέων λωρίδων κυκλοφορίας και αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις. Η ολοκλήρωσή του αναμένεται μέσα στην επόμενη τριετία.
Ειδικότερα, το φυσικό αντικείμενο του έργου περιλαμβάνει:
- Ανισόπεδος Σκαραμαγκά. Πρόκειται για έναν μίνι κόμβο που θα συνδέει απευθείας τη Δυτική Περιφερειακή Λεωφόρο Αιγάλεω με την Εθνική Οδό Αθηνών – Κορίνθου και τη λεωφόρο Σχιστού.
- Νέος ανισόπεδος κόμβος Σχιστού. Η υπάρχουσα, παλιά γέφυρα (Αθηνών – Κορίνθου και Δυτική Περιφερειακή) θα ανακατασκευαστεί, ενώ θα σηκωθεί και δεύτερη γέφυρα άνω διάβασης για την κίνηση από Αθήνα προς Σχιστό.
- Νέος ανισόπεδος κόμβος Ναυπηγείων. Θα κατασκευαστεί από την αρχή στη θέση του σηματοδοτούμενου κόμβου στη διασταύρωση της λεωφόρου Σχιστού με την οδό Παλάσκα. Ο υπό κατάργηση κόμβος είναι από τους πλέον προβληματικούς της χώρας, με ουρές χιλιομέτρων μετά το φανάρι.
3. Ο νέος άξονας Οινοφύτων – Ελευσίνας
Στον σχεδιασμό της αμέσως επόμενης φάσης περιλαμβάνεται και η δημιουργία ενός νέου κλειστού αυτοκινητοδρόμου που θα συνδέει την Ελευσίνα με τα Οινόφυτα. Πρόκειται για έναν οδικό άξονα μήκους περίπου 40 χιλιομέτρων, ο οποίος θα λειτουργεί ως πλήρης παράκαμψη του Κηφισού. Ο αυτοκινητόδρομος της Πρότυπης Πρότασης που έχει υποβάλει η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ έχει εκτιμώμενο κόστος 500 εκατομμύρια ευρώ και εκτιμάται ότι θα αποσυμφορήσει τον Κηφισό, που έχει υπερβεί τα όριά του. Ουσιαστικά θα πρόκειται για έναν νέο κλειστό αυτοκινητόδρομο που θα κατασκευαστεί από το μηδέν συνδέοντας Ελευσίνα και Οινόφυτα, λειτουργώντας ως πλήρης παράκαμψη του Κηφισού. Το έργο θεωρείται στρατηγικής σημασίας, καθώς θα επιτρέψει στα φορτηγά που μετακινούνται μεταξύ Βόρειας και Νότιας Ελλάδας να αποφεύγουν το λεκανοπέδιο της Αττικής. Με αυτόν τον τρόπο αναμένεται να μειωθεί δραστικά η παρουσία βαρέων οχημάτων στον Κηφισό, όπου σήμερα καταγράφονται περισσότερες από 260.000 διελεύσεις ημερησίως. Σύμφωνα με τους συγκοινωνιολόγους, η νέα αυτή αρτηρία μπορεί να αποτελέσει τη μακροπρόθεσμη λύση για τη βιώσιμη διαχείριση των εμπορευματικών μεταφορών στην Αττική. Η κυβέρνηση έχει θέσει την υλοποίηση του έργου αυτού στα projects, τα οποία θα ακολουθήσουν τα έργα του τριπλού κόμβου Σκαραμαγκά και του νέου κόμβου της Μεταμόρφωσης.
4. Οι επεκτάσεις της Αττικής Οδού
Το τέταρτο μεγάλο πακέτο παρεμβάσεων μακροπρόθεσμης ολοκλήρωσης αφορά τις επεκτάσεις της Αττικής Οδού προς Ραφήνα, Λαύριο και τη λεωφόρο Βουλιαγμένης, μέσω της Σήραγγας της Ηλιούπολης.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η υπόγεια σύνδεση της Περιφερειακής Υμηττού με τη λεωφόρο Βουλιαγμένης, καθώς αναμένεται να μειώσει θεαματικά τους χρόνους μετακίνησης προς το παραλιακό μέτωπο και την περιοχή του Ελληνικού. Η νέα σήραγγα θα διαθέτει τρεις λωρίδες κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση και θα μπορεί να περιορίσει χρονικά μια διαδρομή που σήμερα απαιτεί περίπου 30 λεπτά, σε μόλις 10. Η σήραγγα θα είναι χωρίς εξόδους από το ύψος της Καισαριανής έως και τη σύνδεσή της με τη λεωφόρο Βουλιαγμένης, στο ύψος των συνόρων Αγίου Δημητρίου και Ηλιούπολης, ανάμεσα στους σταθμούς μετρό Αγίου Δημητρίου και Ηλιούπολης. Παράλληλα, οι επεκτάσεις προς τα λιμάνια της Ραφήνας και του Λαυρίου αναμένεται να στηρίξουν τη μελλοντική επέκταση του αστικού ιστού προς τα λιμάνια του Λαυρίου και της Ραφήνας και την ανάπτυξη των ενδιάμεσων περιοχών, διαμοιράζοντας αποτελεσματικότερα τον κυκλοφοριακό φόρτο. Για τις επεκτάσεις προς Ραφήνα, Λαύριο και τη Σήραγγα Ηλιούπολης έχουν κατατεθεί Πρότυπες Προτάσεις, εκτιμώμενου συνολικού κόστους 1,5 δισ. ευρώ. Η ολοκλήρωση αυτών των έργων αναμένεται να ελαφρύνει τον κυκλοφοριακό φόρτο στα νότια προάστια, ενώ ειδικά με τη Σήραγγα της Ηλιούπολης θα διευκολυνθεί η πρόσβαση προς το Ελληνικό (όπου αναμένεται αύξηση του κυκλοφοριακού φόρτου μετά την ολοκλήρωση του εκεί έργου).
