Η ΔΗΣΥΜ ΤΕΕ επισημαίνει προβλήματα στο νέο χωροταξικό για τον τουρισμό
Εκπρόσωποι της ακαδημαϊκής κοινότητας, του τεχνικού κόσμου, τουριστικών φορέων και της πολιτικής ηγεσίας ανέδειξαν σοβαρές αδυναμίες του υπό ψήφιση νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό. Οι επισημάνσεις αυτές έγιναν σε ημερίδα που διοργάνωσε η Δημοκρατική Συμπαράταξη Μηχανικών (ΔΗΣΥΜ) του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ).
σχετικά άρθρα
Η εκδήλωση είχε ως στόχο να καλύψει το κενό ουσιαστικής διαβούλευσης μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων, αναδεικνύοντας κρίσιμα ζητήματα του προτεινόμενου σχεδίου. Παράλληλα, κατατέθηκαν συγκεκριμένες προτάσεις για τη δημιουργία ενός εφαρμόσιμου και νομικά θωρακισμένου πλαισίου για την ανάπτυξη του ελληνικού τουρισμού.
Ο πρόεδρος της Αντιπροσωπείας του ΤΕΕ και επικεφαλής της ΔΗΣΥΜ, Νίκος Μήλης, στην εισαγωγική του τοποθέτηση, τόνισε ότι η βιώσιμη ανάπτυξη κρίνεται στην εφαρμογή και όχι στις προθέσεις. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι επιστημονικοί και θεσμικοί φορείς εκτιμούν ότι το προτεινόμενο κείμενο παρουσιάζει νομοτεχνικές αστοχίες και εσωτερικές αντιφάσεις, οι οποίες ενδέχεται να προκαλέσουν σοβαρά προβλήματα στην επενδυτική δραστηριότητα και να οδηγήσουν σε μακροχρόνιες δικαστικές εμπλοκές.
Την κεντρική εισήγηση της ημερίδας πραγματοποίησε ο ομότιμος καθηγητής Τουριστικής Ανάπτυξης, Πάρις Τσάρτας. Ο καθηγητής εστίασε στη στρατηγική διάσταση του τουριστικού προϊόντος και στην ανάγκη σύνδεσης του χωροταξικού σχεδιασμού με τη φέρουσα ικανότητα των προορισμών, προειδοποιώντας για τις πιθανές επιπτώσεις των ασάφειών και αντιφάσεων του σχεδίου στην τουριστική οικονομία.
Η ημερίδα διαρθρώθηκε σε δύο θεματικές ενότητες.
Στο πάνελ με τίτλο «Νέοι κανόνες ή οριζόντιες απαγορεύσεις;», που αφορούσε Υποδομές και Περιβάλλον, ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ και υπεύθυνος του ΚΤΕ Περιβάλλοντος, Μανώλης Χριστοδουλάκης, μαζί με τον πρόεδρο του ΤΕΕ Δυτικής Κρήτης, Βασίλης Κοντεζάκης, υπογράμμισαν την ανάγκη ισχυρής περιβαλλοντικής προστασίας, χωρίς αποκλεισμούς και οριζόντιες απαγορεύσεις. Οι πολιτικοί μηχανικοί Σωκράτης Μπαλτάς και Ευάγγελος Ματράγκος επισήμαναν τεχνικές αστοχίες του σχεδίου, αναδεικνύοντας προβλήματα συνοχής και εφαρμοσιμότητας, καθώς και τον κίνδυνο νέων δικαστικών προσφυγών εξαιτίας της απουσίας ουσιαστικής διαβούλευσης.
Στο δεύτερο πάνελ, το οποίο επικεντρώθηκε στις επιπτώσεις στον τουρισμό, η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ και υπεύθυνη του ΚΤΕ Τουρισμού, Κατερίνα Σπυριδάκη, αναφέρθηκε σε έλλειψη στρατηγικού σχεδιασμού και απουσία ουσιαστικού διαλόγου με την αγορά. Ο γενικός διευθυντής του ΙΝΣΕΤΕ, Ηλίας Κικίλιας, η αναπληρώτρια καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, Ευθυμία Σαραντάκου, και ο σύμβουλος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων (ΠΟΞ), Θεόφιλος Κυρατσούλης, ανέλυσαν τις επιπτώσεις των προτεινόμενων ρυθμίσεων στην ανταγωνιστικότητα του ελληνικού τουριστικού προϊόντος και στην αναπτυξιακή δυναμική των περιφερειών.
Οι συμμετέχοντες εντόπισαν τέσσερις βασικούς άξονες προβληματισμού κατά τη διάρκεια της συζήτησης.
Ο πρώτος αφορά τη νομοτεχνική προχειρότητα του κειμένου, η οποία εκδηλώνεται σε λανθασμένες παραπομπές μεταξύ άρθρων, ασαφείς όρους και ερμηνευτικά κενά, ειδικότερα όσον αφορά τη σχέση του νέου πλαισίου με τα υφιστάμενα πολεοδομικά σχέδια.
Ο δεύτερος άξονας σχετίζεται με τη φιλοσοφική ανακολουθία του σχεδίου. Ενώ προβλέπεται διαχωρισμός της χώρας σε διαφορετικές ζώνες τουριστικής πίεσης, ταυτόχρονα θεσπίζονται οριζόντιοι περιορισμοί που δεν λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η καθολική αναστολή νέων αδειών βραχυχρόνιας μίσθωσης σε νεόδμητες κατοικίες για όλα τα νησιά, ανεξαρτήτως βαθμού τουριστικής ανάπτυξης.
Ο τρίτος άξονας αναφέρεται στις αντιφατικές διατάξεις του ίδιου του σχεδίου. Ενδεικτικά, σημειώθηκε η διαφορετική αντιμετώπιση του ανώτατου αριθμού κλινών σε τουριστικά καταλύματα σε συγκεκριμένα νησιά, γεγονός που προκαλεί σύγχυση ως προς το τελικό ισχύον καθεστώς.
Τέλος, ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη νομική ευαλωτότητα του πλαισίου. Οι συμμετέχοντες εκτίμησαν ότι οι αντιφατικές προβλέψεις και η έλλειψη σαφούς μεθοδολογίας για την εφαρμογή της φέρουσας ικανότητας ενδέχεται να οδηγήσουν σε ακυρωτικές προσφυγές στο Συμβούλιο της Επικρατείας.
Στην ημερίδα παρουσιάστηκε επίσης μια δέσμη προτάσεων για τη βελτίωση του σχεδίου, οι οποίες περιλαμβάνουν:
- Την ενίσχυση της νομικής ανθεκτικότητας του πλαισίου μέσω αλλαγών στον βαθμό δεσμευτικότητας των προβλέψεών του.
- Τη θεσμική προστασία των Περιφερειακών Χωροταξικών Πλαισίων όταν αυτά προβλέπουν αυστηρότερα μέτρα προστασίας.
- Την ανάθεση ενεργότερου ρόλου στις Περιφέρειες μέσω εξειδικευμένων σχεδίων διαχείρισης τουριστικών προορισμών.
- Την εξασφάλιση συγκεκριμένων χρονοδιαγραμμάτων και πόρων για την εφαρμογή των προβλεπόμενων δράσεων.
Οι διοργανωτές και οι συμμετέχοντες απηύθυναν έκκληση προς τα συναρμόδια Υπουργεία Περιβάλλοντος και Τουρισμού να μην προχωρήσουν σε βιαστική θεσμοθέτηση του νέου χωροταξικού πλαισίου κατά τη θερινή περίοδο. Αντιθέτως, ζήτησαν παράταση της διαδικασίας και έναρξη ουσιαστικού θεσμικού διαλόγου.
Όπως υπογράμμισαν, ο στόχος πρέπει να είναι ένα σταθερό και λειτουργικό πλαίσιο που θα αποτελέσει εργαλείο βιώσιμης ανάπτυξης για τον ελληνικό τουρισμό τις επόμενες δεκαετίες, και όχι μια νέα πηγή πολεοδομικών και επενδυτικών αβεβαιοτήτων.
