Από την Πνύκα στο… America First του Ρούμπιο – «Έχουμε τα ίδια προβλήματα» το μήνυμα που άφησε στην Αθήνα
Από το Μαξίμου και τον Γεραπετρίτη μέχρι τον Δένδια και την Πνύκα, ο Αμερικανός ΥΠΕΞ έδειξε τι θέλει η Ουάσιγκτον από την Ελλάδα – Άμυνα, ενέργεια και ασφάλεια στο επίκεντρο – Το «φρένο» στην Τουρκία που περίμενε η Αθήνα δεν ήρθε, αλλά η Ελλάδα ανεβαίνει στον αμερικανικό χάρτη.
«Έχουμε τα ίδια προβλήματα, αλλά πάντα βρίσκουμε τρόπο να βρίσκουμε τη σωστή λύση». Αυτή ήταν ίσως η πιο χαρακτηριστική φράση του Μάρκο Ρούμπιο προς τον Κυριάκο Μητσοτάκη και ταυτόχρονα το πολιτικό κλειδί για να διαβαστεί ολόκληρη η επίσκεψή του στην Αθήνα.
σχετικά άρθρα
Γιατί πίσω από τα χαμόγελα, τις χειραψίες και τις θερμές δηλώσεις υπήρχε μια πολύ συγκεκριμένη ατζέντα: οι Αμερικανοί θέλουν την Ελλάδα πιο ισχυρή, πιο χρήσιμη και ακόμη πιο βαθιά ενταγμένη στον δικό τους σχεδιασμό για την Ανατολική Μεσόγειο.
Και η Αθήνα θέλει να εξαργυρώσει αυτή τη νέα γεωπολιτική αξία.
Η Ελλάδα ανεβαίνει… πίστα
Ο Ρούμπιο δεν ήρθε για να κάνει δημόσιες φιλοφρονήσεις στην ελληνική κυβέρνηση. Ήρθε να δει πώς μπορεί να βαθύνει μια σχέση που πλέον έχει πολύ συγκεκριμένο περιεχόμενο.
Η Ελλάδα έχει αυτό που χρειάζονται οι ΗΠΑ: θέση, υποδομές, ενέργεια και στρατιωτικές δυνατότητες.
Αλεξανδρούπολη, Κρήτη, λιμάνια, ενεργειακοί διάδρομοι και η δυνατότητα σύνδεσης της Ανατολικής Μεσογείου με τα Βαλκάνια δημιουργούν ένα γεωπολιτικό πακέτο που δύσκολα περνά απαρατήρητο στην Ουάσιγκτον.
Γι’ αυτό και η επίσκεψη Ρούμπιο δεν ήταν μια τυπική στάση στην Αθήνα.
Ήταν ένα τεστ της νέας στρατηγικής σχέσης.
Ο Δένδιας πήρε το «κλειδί» της άμυνας
Στη συνάντηση με τον Νίκο Δένδια μπήκε στο τραπέζι το πιο σκληρό κομμάτι της σχέσης: η άμυνα.
Η συνεργασία με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα, η εκπαίδευση και η διαλειτουργικότητα των Ενόπλων Δυνάμεων, τα F-35 και η αναβάθμιση των F-16 δείχνουν ότι Αθήνα και Ουάσιγκτον θέλουν να πάνε τη συνεργασία ένα βήμα παραπέρα.
Το μήνυμα είναι απλό:
Η Ελλάδα πρέπει να μπορεί να υπερασπίζεται τον εαυτό της και ταυτόχρονα να αποτελεί ισχυρό κρίκο της δυτικής άμυνας στην περιοχή.
Και εδώ η κυβέρνηση έχει πλέον και την αμερικανική «σφραγίδα» για την περαιτέρω ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας.
Ο Γεραπετρίτης και το μεγάλο ενεργειακό deal
Στο υπουργείο Εξωτερικών η συζήτηση είχε διαφορετικό περιεχόμενο, αλλά την ίδια στρατηγική λογική.
Ενέργεια.
Η Ελλάδα θέλει να γίνει πύλη του αμερικανικού LNG προς την Ευρώπη και βασικός ενεργειακός κόμβος για τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη.
Οι Αμερικανοί θέλουν ακριβώς αυτό: περισσότερο αμερικανικό φυσικό αέριο στην ευρωπαϊκή αγορά και λιγότερες ενεργειακές εξαρτήσεις που μπορούν να μετατραπούν σε γεωπολιτικό όπλο.
Εδώ τα συμφέροντα Αθήνας και Ουάσιγκτον συναντώνται σχεδόν απόλυτα.
Το μήνυμα που περίμενε η Αθήνα για την Τουρκία
Και φτάνουμε στο δύσκολο σημείο.
Η Αθήνα θα ήθελε ο Ρούμπιο να βάλει ένα σαφές «στοπ» στην Άγκυρα.
Δεν το έκανε δημόσια.
Και αυτό έχει τη σημασία του.
Οι ΗΠΑ δεν θέλουν να χάσουν την Τουρκία από το γεωπολιτικό τους κάδρο. Ούτε όμως θέλουν να αφήσουν την Ελλάδα εκτός του δικού τους σχεδιασμού.
Έτσι, αντί για μια θεαματική αντιτουρκική δήλωση, η Ουάσιγκτον επιλέγει κάτι πιο πρακτικό:
να κάνει την Ελλάδα ολοένα πιο σημαντική για τον αμερικανικό σχεδιασμό.
Και αυτό μακροπρόθεσμα μπορεί να αποδειχθεί σημαντικότερο από μια σκληρή δήλωση μιας ημέρας.
Η Πνύκα αποκάλυψε το «δόγμα Ρούμπιο»
Αν οι συναντήσεις στο Μαξίμου, στο ΥΠΕΞ και στο Πεντάγωνο έδειξαν τι θέλουν οι Αμερικανοί από την Ελλάδα, η Πνύκα έδειξε πώς σκέφτεται η νέα Ουάσιγκτον.
Ο Ρούμπιο μίλησε για εθνική ισχύ, εθνικά συμφέροντα και μια Δύση που πρέπει να ξαναβρεί την αυτοπεποίθησή της.
Το «America First» παρουσιάστηκε όχι ως απομόνωση, αλλά ως μια λογική στην οποία κάθε χώρα πρέπει πρώτα να φροντίζει την ασφάλεια και τα συμφέροντά της και στη συνέχεια να χτίζει ισχυρές συμμαχίες.
Και το γεγονός ότι όλα αυτά ειπώθηκαν στην Πνύκα μόνο τυχαίο δεν ήταν.
Ο Ρούμπιο ουσιαστικά έστειλε από την Αθήνα ένα μήνυμα προς ολόκληρη την Ευρώπη:
οι συμμαχίες έχουν αξία όταν στηρίζονται σε ισχύ, συμφέροντα και κοινές απειλές.
Τι μένει μετά τον Ρούμπιο
Η επίσκεψη αφήνει στην Αθήνα ένα σημαντικό πολιτικό κέρδος, αλλά και μια μεγάλη υποχρέωση.
Η Ελλάδα κερδίζει πόντους ως αμυντικός και ενεργειακός κόμβος της περιοχής.
Η Αμερική κερδίζει έναν ακόμη πιο αξιόπιστο σύμμαχο σε μια δύσκολη γεωγραφική ζώνη.
Η Τουρκία δεν βρέθηκε στο στόχαστρο μιας δημόσιας αμερικανικής επίθεσης.
Αλλά ούτε η Ελλάδα έμεινε απλώς με καλά λόγια.
Το πραγματικό μήνυμα Ρούμπιο ήταν άλλο:
«Έχουμε τα ίδια προβλήματα».
Και η απάντηση της Αθήνας πρέπει πλέον να είναι επίσης πρακτική:
αφού έχουμε κοινά προβλήματα, να δούμε και πόσο κοινές θα είναι οι λύσεις.
Γιατί η επίσκεψη Ρούμπιο έδειξε κάτι που δύσκολα πλέον κρύβεται:
η Ελλάδα ανεβαίνει στον αμερικανικό χάρτη. Το ερώτημα είναι πόσο θα καταφέρει να μετατρέψει αυτή την αναβάθμιση σε πραγματικό γεωπολιτικό κέρδος.
