Ανδρουλάκης: Το στοίχημα της ανατροπής και η μάχη με τον Τσίπρα
Ο γρίφος Ανδρουλάκη και οι δημοσκοπήσεις
Η Χαριλάου Τρικούπη επιχειρεί να αλλάξει τους σημερινούς δημοσκοπικούς συσχετισμούς – Πρώτος στόχος η επιστροφή στη δεύτερη θέση και επόμενος σταθμός η διεκδίκηση της πρωτιάς.
σχετικά άρθρα
Σε μια περίοδο κατά την οποία η πολιτική αντιπαράθεση μπαίνει σταδιακά σε τροχιά εκλογών, ο Νίκος Ανδρουλάκης επιχειρεί να αλλάξει τους όρους του παιχνιδιού για το ΠΑΣΟΚ. Η στρατηγική της Χαριλάου Τρικούπη δεν περιορίζεται πλέον στη διατήρηση των δυνάμεών της, αλλά έχει ως βασικό στόχο την ανατροπή της σημερινής εικόνας και την επιστροφή του κόμματος στη δεύτερη θέση.
Το εγχείρημα, ωστόσο, δεν είναι εύκολο. Οι δημοσκοπήσεις του Σεπτεμβρίου εξακολουθούν να καταγράφουν τη Νέα Δημοκρατία στην πρώτη θέση, την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη του Αλέξη Τσίπρα στη δεύτερη και το ΠΑΣΟΚ στην τρίτη. Η απόσταση από την ΕΛ.Α.Σ. παραμένει σημαντική και έτσι η Χαριλάου Τρικούπη καλείται να δώσει μια διπλή μάχη: απέναντι στην κυβέρνηση, αλλά ταυτόχρονα και απέναντι στον Αλέξη Τσίπρα για την πολιτική ηγεμονία στον χώρο της Κεντροαριστεράς.
Από τη θέση του αντιπάλου στη θέση του διεκδικητή
Ο Νίκος Ανδρουλάκης επιχειρεί να αλλάξει την εικόνα του ΠΑΣΟΚ, ώστε το κόμμα να μην εμφανίζεται ως μια ακόμη δύναμη της αντιπολίτευσης, αλλά ως ο βασικός φορέας της επόμενης κυβερνητικής αλλαγής.
Το μήνυμα που εκπέμπει είναι ότι το ΠΑΣΟΚ δεν θέλει να λειτουργήσει ως συμπληρωματικός παίκτης στις εξελίξεις. Αντίθετα, διεκδικεί πρωταγωνιστικό ρόλο και θέτει ως τελικό στόχο την πρώτη θέση.
Στη ΔΕΘ ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επανέλαβε ότι μόνο η πρωτιά μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για μια ουσιαστική πολιτική αλλαγή, ενώ παράλληλα έκλεισε την πόρτα σε οποιοδήποτε ενδεχόμενο συνεργασίας με τη Νέα Δημοκρατία, ακόμη και σε περίπτωση διαφορετικής ηγεσίας στο κυβερνών κόμμα.
Η επιλογή αυτή υπηρετεί μια σαφή πολιτική στόχευση: να διαμορφωθεί ένα καθαρό δίπολο, στο οποίο το ΠΑΣΟΚ θα παρουσιάζεται ως η αυτόνομη και προοδευτική εναλλακτική απέναντι στη Νέα Δημοκρατία.
Το δύσκολο δημοσκοπικό ξεκίνημα
Οι αριθμοί, πάντως, δείχνουν ότι η διαδρομή προς τη δεύτερη θέση παραμένει δύσκολη.
Στη δημοσκόπηση της Opinion Poll για το Action24, που δημοσιεύθηκε στις 16 Σεπτεμβρίου, η Νέα Δημοκρατία καταγράφηκε στο 25,7% στην πρόθεση ψήφου, η ΕΛ.Α.Σ. στο 13,2% και το ΠΑΣΟΚ στο 10,1%.
Παρόμοια ήταν η εικόνα και στην Pulse, με τη Νέα Δημοκρατία στο 26,5% και την ΕΛ.Α.Σ. στο 15%, ενώ το ΠΑΣΟΚ βρισκόταν χαμηλότερα.
Στη μέτρηση της MRB για το OPEN, η αναγωγή της πρόθεσης ψήφου έδινε 29% στη Νέα Δημοκρατία, 17,4% στην ΕΛ.Α.Σ. και 12,4% στο ΠΑΣΟΚ. Η συγκεκριμένη μέτρηση εμφάνιζε πάντως μια μικρή ενίσχυση του ΠΑΣΟΚ μετά τη ΔΕΘ.
Και η Metron Analysis, στις 24 Σεπτεμβρίου, διατηρούσε την ίδια βασική κατάταξη: Νέα Δημοκρατία πρώτη, ΕΛ.Α.Σ. δεύτερη και ΠΑΣΟΚ τρίτο.
Άρα, η δημοσκοπική πραγματικότητα δεν έχει ακόμη ακολουθήσει τον πολιτικό σχεδιασμό της Χαριλάου Τρικούπη. Η μάχη, όμως, παραμένει ανοιχτή και το μεγάλο ζητούμενο είναι εάν το ΠΑΣΟΚ μπορεί να μετατρέψει την πολιτική του κινητοποίηση σε μετρήσιμη εκλογική άνοδο.
Ο Τσίπρας στο επίκεντρο της στρατηγικής
Ο μεγαλύτερος πονοκέφαλος για τον Νίκο Ανδρουλάκη δεν βρίσκεται μόνο στο Μέγαρο Μαξίμου. Βρίσκεται και στον χώρο της Κεντροαριστεράς.
Η παρουσία του Αλέξη Τσίπρα και η δεύτερη θέση της ΕΛ.Α.Σ. δημιουργούν ένα νέο πολιτικό σκηνικό, στο οποίο το ΠΑΣΟΚ καλείται να αποδείξει ότι μπορεί να παραμείνει ο βασικός εκφραστής του προοδευτικού χώρου.
Ο Ανδρουλάκης επιχειρεί να πείσει ότι μια αναμέτρηση Νέας Δημοκρατίας και Τσίπρα θα έδινε στην κυβέρνηση τη δυνατότητα να επιστρέψει διαρκώς στο παρελθόν και να αξιοποιήσει τη σύγκριση με την προηγούμενη διακυβέρνηση.
Το επιχείρημα αυτό έχει αποδέκτες τόσο τους ψηφοφόρους που αναζητούν εναλλακτική απέναντι στη Νέα Δημοκρατία όσο και εκείνους που κινούνται στον ευρύτερο χώρο της Κεντροαριστεράς και σήμερα βρίσκονται ανάμεσα στο ΠΑΣΟΚ και την ΕΛ.Α.Σ.
Επομένως, η μάχη Ανδρουλάκη – Τσίπρα δεν είναι απλώς μια προσωπική πολιτική αντιπαράθεση. Είναι μάχη για το ποιος θα αποκτήσει το προβάδισμα στον χώρο που θα διεκδικήσει την επόμενη ημέρα την κυβερνητική αλλαγή.
Η πολιτική αυτονομία ως βασικό όπλο
Στον πυρήνα της στρατηγικής του ΠΑΣΟΚ βρίσκεται και η πολιτική αυτονομία.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης επιμένει ότι το κόμμα διαθέτει δικό του πρόγραμμα, στελεχιακό δυναμικό και διακριτή πολιτική ταυτότητα. Η επιλογή να αποκλειστεί εκ των προτέρων μια συνεργασία με τη Νέα Δημοκρατία εντάσσεται ακριβώς σε αυτή τη λογική.
Στη Χαριλάου Τρικούπη θεωρούν ότι το ΠΑΣΟΚ πρέπει να παρουσιαστεί ως καθαρή πολιτική επιλογή και όχι ως κόμμα που περιμένει να δει τους μετεκλογικούς συσχετισμούς για να αποφασίσει τη στάση του.
Το αν αυτή η στρατηγική θα λειτουργήσει συσπειρωτικά θα κριθεί στην πορεία. Σε κάθε περίπτωση, αποτελεί βασικό στοιχείο της προσπάθειας του Ανδρουλάκη να δώσει στο ΠΑΣΟΚ πιο σαφές πολιτικό στίγμα.
Η μάχη στην Αττική
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά και η προσπάθεια ενίσχυσης της παρουσίας του ΠΑΣΟΚ στην Αττική.
Η Χαριλάου Τρικούπη γνωρίζει ότι μεγάλο μέρος της εκλογικής μάχης θα κριθεί στο Λεκανοπέδιο και επιχειρεί να ενεργοποιήσει τον κομματικό μηχανισμό, να διευρύνει τις κοινωνικές επαφές και να προσεγγίσει ψηφοφόρους που δεν ανήκουν στον παραδοσιακό πυρήνα του κόμματος.
Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και η κλειστή σύσκεψη στελεχών που πραγματοποιήθηκε στις 29 Σεπτεμβρίου, αλλά και ο σχεδιασμός σειράς δράσεων μέσα στον Οκτώβριο, με εκδήλωση στο Αιγάλεω στις 18 του μήνα.
Η στόχευση είναι σαφής: το ΠΑΣΟΚ να αποκτήσει μεγαλύτερη διείσδυση σε κοινωνικές ομάδες που δεν αρκεί να προσεγγιστούν μόνο με παραδοσιακούς κομματικούς όρους.
Από την αντι-ΝΔ ψήφο στην ψήφο υπέρ του ΠΑΣΟΚ
Το μεγάλο στοίχημα για τον Νίκο Ανδρουλάκη είναι να μετατρέψει την κυβερνητική φθορά σε εκλογικό όφελος για το ΠΑΣΟΚ.
Δεν αρκεί, δηλαδή, η αρνητική ψήφος απέναντι στη Νέα Δημοκρατία. Χρειάζεται να δημιουργηθεί και θετικός λόγος υπέρ του ΠΑΣΟΚ.
Για αυτό και η Χαριλάου Τρικούπη επιχειρεί να δώσει μεγαλύτερη έμφαση στο κυβερνητικό της πρόγραμμα, προβάλλοντας προτάσεις όπως η 13η σύνταξη, η στεγαστική πολιτική, οι 120 δόσεις, αλλά και μέτρα για τη μεσαία τάξη, τους μικρομεσαίους και τον πρωτογενή τομέα.
Η λογική είναι ότι το ΠΑΣΟΚ πρέπει να πείσει όχι μόνο όσους θέλουν να φύγει η Νέα Δημοκρατία, αλλά και όσους αναζητούν συγκεκριμένη πρόταση για την επόμενη ημέρα.
Ο δρόμος προς τη δεύτερη θέση
Στην πραγματικότητα, το πολιτικό σχέδιο του Νίκου Ανδρουλάκη έχει δύο διαδοχικούς στόχους.
Ο πρώτος είναι η ανατροπή της σημερινής δημοσκοπικής κατάταξης και η επιστροφή του ΠΑΣΟΚ στη δεύτερη θέση.
Ο δεύτερος είναι πολύ μεγαλύτερος: να δημιουργηθεί σταδιακά η πεποίθηση ότι το ΠΑΣΟΚ μπορεί να αποτελέσει τον βασικό φορέα της επόμενης κυβερνητικής αλλαγής και, τελικά, να διεκδικήσει την πρωτιά.
Οι σημερινές μετρήσεις δεν δείχνουν ότι η ανατροπή έχει ήδη πραγματοποιηθεί. Η απόσταση από την ΕΛ.Α.Σ. παραμένει σε αρκετές δημοσκοπήσεις σημαντική.
Η Χαριλάου Τρικούπη, όμως, ποντάρει στην πολιτική κινητοποίηση, στην οργανωτική ανασύνταξη, στην προβολή του προγράμματος και κυρίως στη διεκδίκηση των ψηφοφόρων που παραμένουν αναποφάσιστοι ή δεν έχουν αποφασίσει οριστικά την εκλογική τους επιλογή.
Το πραγματικό στοίχημα του Ανδρουλάκη
Η στρατηγική του ΠΑΣΟΚ μπορεί να συνοψιστεί σε μια αλυσίδα στόχων: πολιτική αυτονομία, καθαρό κυβερνητικό αφήγημα, ενίσχυση της κοινωνικής παρουσίας, δημοσκοπική ανάκαμψη και στη συνέχεια διεκδίκηση της πρωτιάς.
Για να φτάσει όμως στον τελικό στόχο, ο Νίκος Ανδρουλάκης πρέπει πρώτα να πετύχει μια πιο άμεση πολιτική ανατροπή: να ξαναβάλει το ΠΑΣΟΚ στη δεύτερη θέση.
Και αυτό σημαίνει ότι η επόμενη περίοδος θα έχει δύο παράλληλα μέτωπα. Το ένα θα είναι η αντιπαράθεση με τη Νέα Δημοκρατία. Το άλλο, εξίσου κρίσιμο, θα είναι η εσωτερική μάχη στην Κεντροαριστερά.
Εκεί ο Αλέξης Τσίπρας και η ΕΛ.Α.Σ. αποτελούν σήμερα το βασικό εμπόδιο στον δρόμο του Νίκου Ανδρουλάκη.
Η Χαριλάου Τρικούπη καλείται, επομένως, όχι μόνο να αυξήσει τα ποσοστά της, αλλά να πείσει ότι το ΠΑΣΟΚ μπορεί να γίνει ξανά ο κεντρικός πολιτικός παίκτης του προοδευτικού χώρου. Και το πρώτο τεστ αυτής της στρατηγικής είναι πλέον ξεκάθαρο: να κερδίσει τη μάχη της δεύτερης θέσης..
