Το 80% των ασφαλισμένων που υποβάλλουν αίτηση στον ΕΦΚΑ για πλήρη σύνταξη στην ηλικία των 62 ετών, αξιοποιούν τους πλασματικούς χρόνους ασφάλισης. Οι ασφαλισμένοι αυτοί αναγνωρίζουν κατά μέσο όρο 3 έως 4 έτη, με ένα μηνιαίο κόστος εξαγοράς που ανέρχεται σε 220 ευρώ. Σημειώνεται ότι στο Δημόσιο, ο συνολικός αναγνωρίσιμος πλασματικός χρόνος κυμαίνεται από 4 έως 7 έτη, με επιπλέον δυνατότητα αναγνώρισης έως 5 ετών λόγω τέκνων, ανεβάζοντας το συνολικό όριο έως και τα 12 έτη.
σχετικά άρθρα
Για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικών προϋποθέσεων έως την 31η Δεκεμβρίου 2010 και την συμπλήρωση 25ετίας, αναγνωρίζονται χρόνος στρατιωτικής υπηρεσίας, εκπαιδευτική άδεια έως 5 έτη, γονική άδεια ανατροφής παιδιών, καθώς και χρόνος τέκνων για τις μητέρες. Από την 1η Ιανουαρίου 2011, οι πλασματικοί χρόνοι αναγνωρίζονται τόσο για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος (25ετία) όσο και για τη συμπλήρωση του συνολικού χρόνου ασφάλισης.
Στο Δημόσιο, οι αναγνωριζόμενοι πλασματικοί χρόνοι από το 2011 και μετά περιλαμβάνουν: α) τον χρόνο στρατιωτικής θητείας, β) τον χρόνο σπουδών (ίσο με τα έτη φοίτησης για πτυχίο), γ) χρόνο εκπαιδευτικής άδειας έως 2 έτη, δ) πλασματικό χρόνο τέκνων έως 5 έτη (1 έτος για το πρώτο, 2 για το δεύτερο, 2 για το τρίτο, ενώ από το τέταρτο και άνω δεν δίδεται πλασματικός χρόνος), και ε) χρόνο άδειας άνευ αποδοχών για ανατροφή παιδιών ηλικίας έως 6 ετών.
Οι ασφαλισμένοι έχουν τη δυνατότητα υποβολής μίας ή περισσότερων αιτήσεων για εξαγορά πλασματικού χρόνου, τηρώντας τα προβλεπόμενα όρια που θέτει ο νόμος για κάθε έτος. Μήνες για τους οποίους δεν έχει γίνει πληρωμή δεν προσμετρώνται καθόλου, ενώ σε περίπτωση μερικής πληρωμής, προσμετράται ο ανάλογος χρόνος αυτών των μηνών. Σε περίπτωση εφάπαξ εξόφλησης των πλασματικών ετών, παρέχεται έκπτωση 2% για κάθε έτος αναγνώρισης, φτάνοντας π.χ. το 14% για 7 έτη.
Για τους ενστόλους, οι πλασματικοί χρόνοι που αναγνωρίζονται για τη συμπλήρωση του απαιτούμενου χρόνου θεμελίωσης συνταξιοδοτικού δικαιώματος ή την προσαύξηση του ποσού της σύνταξης είναι: η στρατιωτική θητεία, ο χρόνος σπουδών για την απόκτηση ενός πτυχίου Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος (ημεδαπής ή αλλοδαπής), ανεξαρτήτως του χρόνου κατάταξής τους, και η προσαύξηση κατά τρία έτη του συντάξιμου χρόνου για όσους έχουν καταταγεί μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 1995 και θεμελιώνουν δικαίωμα σύνταξης από την 1η Ιανουαρίου 2015 και εφεξής.
Επιπλέον, οι στρατιωτικοί δύνανται να υπολογίζουν διπλάσιο τον χρόνο υπηρεσίας τους σε οποιαδήποτε μονάδα ή υπηρεσία, έως και 5 έτη. Η πενταετία αυτή αναγνωρίζεται στο διπλάσιο αφού συμπληρωθούν 24,6 έτη συντάξιμης υπηρεσίας. Με τον νόμο 4997/2022 (άρθρο 23), η δυνατότητα της διπλής αναγνώρισης πενταετίας επεκτάθηκε σε όλες τις υπηρεσίες που μπορούν να υπολογιστούν ως διπλάσιες, καθώς και στα πρόσωπα που μπορούν να τις αναγνωρίζουν, όπως οι στρατιωτικοί που ήταν ασφαλισμένοι στο ΙΚΑ ή στο ΕΤΑΑ. Η ρύθμιση αυτή παρασχέθηκε για να επιτρέψει σε όλους τους στρατιωτικούς να υπολογίζουν διπλάσιο οποιοδήποτε χρονικό διάστημα υπηρεσίας, οπουδήποτε κι αν υπηρέτησαν, για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος, σε αντίθεση με την προηγούμενη διάταξη που περιοριζόταν σε μονάδες εκστρατείας.
Όσον αφορά το κόστος εξαγοράς, για αιτήσεις που υποβάλλονται από την 1η Ιανουαρίου 2020 και μετά, αυτό ανέρχεται στο 20% επί των τακτικών αποδοχών. Για αιτήσεις έως 31/12/2016, το κόστος ήταν 6,67%, για το 2017 10%, για το 2018 13,34%, και για το 2019 16,67%. Η εξαγορά πλασματικών ετών μπορεί να πραγματοποιηθεί και αποκλειστικά για την προσαύξηση της σύνταξης, χωρίς να συνδέεται απαραίτητα με τη θεμελίωση δικαιώματος. Οι δημόσιοι υπάλληλοι έχουν τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσουν τον αναγνωρισμένο χρόνο για να αυξήσουν το τελικό ποσό της παροχής, ακόμα κι αν έχουν ήδη κατοχυρώσει τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης.
Επιπλέον, στο Δημόσιο προβλέπεται η δυνατότητα αναγνώρισης πλασματικών χρόνων και σε περιπτώσεις συντάξεων ανικανότητας, γεγονός που διευρύνει το πεδίο αξιοποίησης της εξαγοράς.
