Οι αστικές συγκοινωνίες της Αθήνας εισέρχονται σε περίοδο εκσυγχρονισμού και μεταρρύθμισης, με στόχο τη βιώσιμη ανάπτυξη και την πράσινη αστική κινητικότητα. Το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, διά στόματος του αναπληρωτή υπουργού Κωνσταντίνου Κυρανάκη, έχει θέσει ως προτεραιότητα τη συνολική αναδιάρθρωση των δημόσιων μεταφορών, αποσκοπώντας στην ποιοτική και ασφαλή μετακίνηση των επιβατών και την επαναφορά τους σε τροχιά κανονικότητας. Προς αυτή την κατεύθυνση, ο Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Αθηνών (ΟΑΣΑ) και η Οδικές Συγκοινωνίες Α.Ε. (ΟΣΥ) εργάζονται για τη δημιουργία ενός σύγχρονου φορέα συγκοινωνιακού έργου. Οι βασικοί άξονες περιλαμβάνουν την ανανέωση του στόλου οχημάτων, την ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού και την ψηφιοποίηση των παρεχόμενων υπηρεσιών, με γνώμονα τα ευρωπαϊκά πρότυπα. Στο πλαίσιο αυτό, ΟΑΣΑ και ΟΣΥ προχωρούν σε νέους διαγωνισμούς για τον εκσυγχρονισμό του στόλου των λεωφορείων. Έως τα τέλη του 2027, προβλέπεται ότι ο στόλος λεωφορείων και τρόλεϊ στο Λεκανοπέδιο θα είναι 100% σύγχρονος και τεχνολογικά άρτιος. Περίπου 1.100 ολοκαίνουργια οχήματα, φιλικά προς το περιβάλλον με μηδενικό αποτύπωμα, και πλήρως προσβάσιμα για άτομα με αναπηρία, αναμένεται να αναβαθμίσουν σημαντικά το κυκλοφοριακό έργο. Ο διευθύνων σύμβουλος της ΟΣΥ, Στέφανος Αγιάσογλου, ανακοίνωσε την προμήθειας νέων ηλεκτρικών λεωφορείων, λεωφορείων υδρογόνου και τρόλεϊ τεχνολογίας IMC. Ήδη, 125 ηλεκτρικά λεωφορεία της YUTONG, από τον τελευταίο διαγωνισμό του Υπουργείου Μεταφορών, δρομολογούνται για ένταξη στους δρόμους της Αθήνας. Επιπλέον, στους επόμενους μήνες αναμένονται διαγωνισμοί εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ για: – 79 ηλεκτρικά λεωφορεία και 38 τρόλεϊ IMC μέσω ΕΣΠΑ, προϋπολογισμού περίπου 100 εκατ. ευρώ. – 50 λεωφορεία υδρογόνου κυψελών καυσίμου (FCEV) μέσω του Modernization Fund, προϋπολογισμού 80 εκατ. ευρώ, περιλαμβάνοντας τη δημιουργία πρατηρίου υδρογόνου. – 100 επιπλέον ηλεκτρικά λεωφορεία μέσω του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου, προϋπολογισμού περίπου 100 εκατ. ευρώ. – Τη μίσθωση (leasing) 120 ηλεκτρικών λεωφορείων για την περίοδο 2027-2037. Μακροπρόθεσμος στόχος, έως το 2035, είναι η αύξηση του στόλου σε 2.000 νέα οχήματα, από τα σημερινά περίπου 1.540 (με 980 περίπου σε καθημερινή κυκλοφορία). Αυτό αναμένεται να διευρύνει το μερίδιο των μετακινήσεων με μέσα μαζικής μεταφοράς στο 40%, προσεγγίζοντας τα επίπεδα της Ολυμπιακής περιόδου, σε συνδυασμό με τα μέσα σταθερής τροχιάς. Ο αριθμός των λεωφορείων σε κυκλοφορία έχει ήδη αυξηθεί σημαντικά από το 2020, με περίπου 1.000 οχήματα της ΟΣΥ και 200 της Κοινοπραξίας Συγκοινωνιών Αττικής (ΚΤΕΛ) να δρομολογούνται καθημερινά. Η διοίκηση της ΟΣΥ δηλώνει ως βασικό στόχο την ενίσχυση της συχνότητας και της αξιοπιστίας των δρομολογίων, καθώς και την αύξηση της χρήσης των μέσων μαζικής μεταφοράς. Επίσης, ανακοινώθηκε η αναβάθμιση των υπηρεσιών για άτομα με αναπηρία, με την αύξηση των ειδικών οχημάτων από 3 σε 10. Αυτή η ενέργεια προβλέπεται να εξυπηρετεί 6.000 πολίτες ετησίως (από 3.000) και να διπλασιάσει τα δρομολόγια από 5.500 σε 12.000. Σύντομα, θα λειτουργήσει και ένα σύγχρονο σύστημα e-Booking μέσω ψηφιακής πλατφόρμας και εφαρμογής. Παράλληλα με την ανανέωση του στόλου, συνεχίζεται η ανάθεση λεωφορειακών γραμμών σε ιδιώτες. Ένας νέος διαγωνισμός του ΟΑΣΑ, ύψους περίπου 15 εκατ. ευρώ, θα αφορά 12-13 επιπλέον γραμμές. Στόχος είναι η απελευθέρωση οχημάτων και οδηγών της ΟΣΥ για την ενίσχυση βασικών γραμμών υψηλής επιβατικής κίνησης. Ήδη, περίπου 74 γραμμές σε Ανατολική και Δυτική Αττική εκτελούνται από ιδιωτικούς φορείς. Σχετικά με το ανθρώπινο δυναμικό, η έλλειψη οδηγών αποτελεί πρόβλημα για τις οδικές συγκοινωνίες. Σήμερα υπηρετούν περίπου 2.750 οδηγοί, ενώ οι ανάγκες εκτιμώνται σε περίπου 600 επιπλέον άτομα, οδηγώντας σε ακυρώσεις ή αραιώσεις δρομολογίων. Η διοίκηση της ΟΣΥ στοχεύει να φτάσει τους 3.200 οδηγούς έως τα τέλη του 2026, για την πλήρη κάλυψη του προγράμματος δρομολογίων. Για την αντιμετώπιση της υποστελέχωσης, δρομολογούνται προσλήψεις μέσω μόνιμων θέσεων και συμβάσεων ορισμένου χρόνου. Μια σημαντική καινοτομία είναι η ίδρυση σχολής οδηγών της ΟΣΥ, η οποία προσφέρει δωρεάν εκπαίδευση σε υποψηφίους χωρίς επαγγελματικό δίπλωμα, με την προϋπόθεση πενταετούς απασχόλησης στην εταιρεία. Σε περίπτωση αποχώρησης νωρίτερα, οι οδηγοί θα πρέπει να επιστρέψουν το κόστος εκπαίδευσης. Εξετάζονται επίσης κίνητρα όπως μπόνους ενεργού οδηγού ύψους 150 ευρώ, με τον μισθό να κυμαίνεται μεταξύ 1.650 και 1.700 ευρώ το μήνα. Τέλος, το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, σε συνεργασία με τον ΟΑΣΑ (και τον ΟΣΕ στη Θεσσαλονίκη), ξεκίνησε τον διαγωνισμό «Σχεδίασε τα λεωφορεία της Αθήνας». Ο διαγωνισμός καλεί πολίτες, σχεδιαστές, καλλιτέχνες, φοιτητές και δημιουργικά γραφεία να υποβάλουν προτάσεις για τη νέα οπτική ταυτότητα των λεωφορείων της πρωτεύουσας έως τις 20 Μαΐου, μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας contest.oasa.gr. Προβλέπονται χρηματικά βραβεία, με το πρώτο να ανέρχεται σε 10.000 ευρώ, και τα σχέδια των νικητών θα αποτελέσουν τη βάση για τη νέα ενιαία εικόνα των στόλων. Η πρωτοβουλία εντάσσεται στον ευρύτερο σχεδιασμό για την αναβάθμιση των δημόσιων αστικών μεταφορών και την προώθηση της βιώσιμης κινητικότητας.
