Τουρκία: Πολιτική αναταραχή με κρίση στο CHP και κίνηση Ερντογάν
Το τουρκικό πολιτικό σκηνικό χαρακτηρίζεται από σημαντικές εξελίξεις, συμπεριλαμβανομένης μιας πρόσφατης απόφασης του Προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν σχετικά με το Πανεπιστήμιο Μπιλγκί και μιας βαθαίνουσας κρίσης εντός του κύριου κόμματος της αντιπολίτευσης, του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP).
Τουρκία: Πολιτική αναταραχή με κρίση στο CHP και κίνηση Ερντογάν
σχετικά άρθρα
Ο Πρόεδρος Ερντογάν ανέτρεψε απρόσμενα μια προηγούμενη απόφαση, επαναφέροντας την άδεια λειτουργίας του Πανεπιστημίου Μπιλγκί, η οποία είχε ανασταλεί μετά από ημέρες φοιτητικών κινητοποιήσεων. Αναλυτές υποδηλώνουν ότι αυτή η κίνηση αποσκοπούσε στην εκτόνωση της κατάστασης και τη μετατόπιση της προσοχής από τις εξελίξεις στην αντιπολίτευση. Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση επιχειρεί να εμφανιστεί ως μια δύναμη που ανταποκρίνεται στις κοινωνικές πιέσεις και διορθώνει αποφάσεις υπό το βάρος των αντιδράσεων.
Ωστόσο, η αντιπολίτευση αντιμετωπίζει μια βαθιά εσωτερική και θεσμική κρίση. Τα κεντρικά γραφεία του CHP στην Άγκυρα έγιναν την Κυριακή τόπος βίαιης αστυνομικής επέμβασης. Η ενέργεια αυτή πραγματοποιήθηκε κατόπιν αιτήματος του δικηγόρου του Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, στο πλαίσιο της εφαρμογής δικαστικής απόφασης που καθαίρεσε τον Οζγκιούρ Οζέλ από την ηγεσία του κόμματος. Ο κ. Οζέλ, ο οποίος ηγείτο του κόμματος, κατήγγειλε τις εξελίξεις ως πολιτικά υποκινούμενες και στη συνέχεια ηγήθηκε πορείας υποστηρικτών του CHP προς το τουρκικό κοινοβούλιο. Ο κ. Κιλιτσντάρογλου επανήλθε προσωρινά στην ηγεσία, έχοντας προηγουμένως διατελέσει επικεφαλής του CHP από το 2010 έως το 2023.
Σύμφωνα με ανάλυση της «Jerusalem Post», η Τουρκία βρίσκεται αντιμέτωπη με το ενδεχόμενο μιας σοβαρής πολιτικής κρίσης. Η απομάκρυνση του κ. Οζέλ έρχεται μετά από χρόνια κατά τα οποία το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) φέρεται να χρησιμοποιεί το δικαστικό σύστημα για να στοχοποιεί την αντιπολίτευση. Παρά ταύτα, η αντιπολίτευση δεν έχει καταφέρει να εκτοπίσει το AKP από την εξουσία επί δύο δεκαετίες, σε μεγάλο βαθμό λόγω εσωτερικών διαιρέσεων. Ενώ συχνά επικρατούσε σε πολλές δημοτικές και τοπικές εκλογές, σε αρκετές περιπτώσεις η κυβέρνηση προχώρησε στη φυλάκιση και απομάκρυνση δημάρχων της αντιπολίτευσης.
Ο κύκλος της τρέχουσας κρίσης άνοιξε στις 21 Μαΐου, όταν τουρκικό εφετείο ανέτρεψε το αποτέλεσμα των εσωκομματικών εκλογών του CHP του 2023, τις οποίες είχε κερδίσει ο κ. Οζέλ. Το δικαστήριο ακύρωσε το συνέδριο του κόμματος του 2023, ανατρέποντας πρωτόδικη απόφαση που είχε απορρίψει πέρυσι καταγγελίες περί παρατυπιών γύρω από την εκλογή του. Η απόφαση αυτή έθεσε σε αναστολή τον κ. Οζέλ και μέλη της εκτελεστικής επιτροπής του κόμματος. Υπό την προηγούμενη ηγεσία του κ. Κιλιτσντάρογλου, το CHP δεν κατάφερε να κερδίσει εθνικές εκλογές, οδηγώντας σε εκκλήσεις για αλλαγή ηγεσίας, τις οποίες υποστήριξε ο Εκρέμ Ιμάμογλου, εξέχον στέλεχος του CHP και δήμαρχος της Κωνσταντινούπολης, ο οποίος στήριξε την εκλογή του κ. Οζέλ τον Νοέμβριο του 2023. Ωστόσο, πρώην και νυν στελέχη του CHP, εκφραστές του αντίπαλου ρεύματος, αμφισβήτησαν το αποτέλεσμα, ενώ εισαγγελείς υποστήριξαν ότι η νίκη του εξασφαλίστηκε με εξαγορά ψήφων. Παρόλο που οι δύο πλευρές του CHP επρόκειτο να συναντηθούν την Κυριακή για να γεφυρώσουν τις διαφορές τους, εκπρόσωποι του κ. Κιλιτσντάρογλου απευθύνθηκαν στην αστυνομία της Άγκυρας ζητώντας παρέμβαση.
Το περιοδικό «Time» επισημαίνει ότι ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν πως ο Πρόεδρος Ερντογάν θα μπορούσε να αξιοποιήσει τον εσωτερικό διχασμό στο CHP για να οδηγήσει τη χώρα σε νέες εκλογές. Αν και οι πρόεδροι στην Τουρκία περιορίζονται συνταγματικά σε δύο θητείες, ο κ. Ερντογάν θα μπορούσε να διεκδικήσει ακόμη μία πενταετία αν προκηρυχθούν πρόωρες εκλογές.
Από την πλευρά του, το υπουργείο Δικαιοσύνης της Τουρκίας υποστήριξε ότι η αλλαγή στην ηγεσία του CHP «ενίσχυσε την εμπιστοσύνη των πολιτών στη δημοκρατία». Εν τω μεταξύ, κατά την πορεία της Κυριακής, ο κ. Οζέλ, μιλώντας σε υποστηρικτές του, τους κάλεσε να στηρίξουν μία ακόμη επανίδρυση του κόμματος.