Σκάνδαλο στο ΝΑΤΟ: Πέντε συλλήψεις στο Μπέργκεν – Έρευνες σε Γερμανία και Ρουμανία.
Σκάνδαλο στο ΝΑΤΟ: Πέντε συλλήψεις στο Μπέργκεν της Νορβηγίας, έρευνες σε Γερμανία και Ρουμανία για φερόμενη απάτη και διαφθορά σε συμβάσεις υποστήριξης στρατιωτικών πλοίων της Συμμαχίας
Ευρεία διεθνής επιχείρηση των ευρωπαϊκών Αρχών βρίσκεται σε εξέλιξη. Αφορά υπόθεση φερόμενης απάτης και διαφθοράς. Αυτή σχετίζεται με συμβάσεις υποστήριξης στρατιωτικών πλοίων της Συμμαχίας. Η οικονομική ζημιά για τα κράτη-μέλη εκτιμάται ότι ξεπερνά το 1 εκατομμύριο ευρώ. Η συντονισμένη δράση σε Νορβηγία, Γερμανία και Ρουμανία οδήγησε ήδη σε πέντε συλλήψεις και εκτεταμένες έρευνες. Στο στόχαστρο βρίσκεται εταιρεία παροχής υπηρεσιών. Μαζί με υπεργολάβους φέρεται να εξέδιδε διογκωμένα ή εικονικά τιμολόγια. Αυτά αφορούσαν την εξυπηρέτηση πλοίων και πληρωμάτων κατά τη διάρκεια ελλιμενισμού τους στη βορειοδυτική Ευρώπη.
Ο μηχανισμός εντοπισμού
Το κουβάρι της υπόθεσης άρχισε να ξετυλίγεται τον Απρίλιο του 2025. Τότε η Eurojust παρείχε δικαστική συνδρομή για την εξέταση ύποπτων παραστατικών. Τις ατασθαλίες εντόπισε αρχικά η Υπηρεσία Υποστήριξης και Προμηθειών του ΝΑΤΟ (NSPA). Πρόκειται για τον κεντρικό φορέα της Συμμαχίας για την εφοδιαστική αλυσίδα και τις αμυντικές προμήθειες. Οι έρευνες επικεντρώνονται στις λεγόμενες υπηρεσίες λιμενικής υποστήριξης (husbandry services). Δηλαδή στις απαραίτητες επίγειες εργασίες για την κάλυψη των αναγκών των σκαφών και του προσωπικού τους.
Υποψίες για δωροδοκία
Πέραν των εικονικών χρεώσεων, οι ερευνητές εξετάζουν σοβαρές καταγγελίες για διαφθορά. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurojust, η εμπλεκόμενη εταιρεία φέρεται να χρησιμοποίησε ενδιάμεσο πρόσωπο για τον χρηματισμό δημόσιων λειτουργών. Στόχος ήταν η προνομιακή μεταχείριση στις συμβατικές της σχέσεις με την NSPA. Οι Αρχές χαρτογραφούν πλέον τις διαδρομές των χρηματικών ροών. Ωστόσο, δεν έχουν ακόμη δοθεί στη δημοσιότητα τα στοιχεία των εμπλεκόμενων προσώπων ή της εταιρείας.
Οι συλλήψεις και οι έφοδοι
Η αστυνομική επιχείρηση εκτυλίχθηκε ταυτόχρονα σε τρία κράτη. Στη Νορβηγία, η αστυνομία συνέλαβε πέντε άτομα στην περιοχή του Μπέργκεν. Οι συλληφθέντες ελέγχονται για συστηματική υπερχρέωση υπηρεσιών κατά την περίοδο 2021-2025. Στη Ρουμανία, πραγματοποιήθηκαν έρευνες στα γραφεία της εμπλεκόμενης εταιρείας και σε ιδιωτικές κατοικίες. Στη Γερμανία, οι Αρχές έκαναν εφόδους σε δύο επιχειρήσεις και μία κατοικία. Αυτό έγινε κατόπιν Ευρωπαϊκής Εντολής Έρευνας. Στις έρευνες συνδράμουν η Εθνική Διεύθυνση Καταπολέμησης της Διαφθοράς της Ρουμανίας (DNA), η εξειδικευμένη νορβηγική αρχή Økokrim, οι εισαγγελικές και αστυνομικές αρχές του Αμβούργου. Επίσης, η Αστυνομία του Υπουργείου Άμυνας και η Εισαγγελική Υπηρεσία του Ηνωμένου Βασιλείου.
Ο κίνδυνος του οικονομικού εγκλήματος
Για τη διερεύνηση της υπόθεσης συγκροτήθηκε τον Ιούλιο του 2025 Κοινή Ομάδα Έρευνας (JIT). Αυτή λειτουργεί υπό τον συντονισμό της Eurojust. Έτσι διευκολύνεται η άμεση ανταλλαγή αποδεικτικών στοιχείων. Η αστυνομικός Μαριάν Μπένερ από τη Νορβηγία υπογράμμισε τη συσχέτιση της αύξησης των αμυντικών δαπανών διεθνώς με την εμφάνιση φαινομένων οικονομικού εγκλήματος. Παράλληλα, τόνισε ότι οι έλεγχοι θα είναι αυστηροί και οι ποινές παραδειγματικές, εάν επιβεβαιωθεί η απάτη σε βάρος του ΝΑΤΟ. Οι έρευνες παραμένουν σε εξέλιξη. Οι Αρχές δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο η συνολική οικονομική ζημιά να αποδειχθεί μεγαλύτερη από την αρχική εκτίμηση του ενός εκατομμυρίου ευρώ. Επισημαίνεται τέλος ότι οι υπηρεσίες αφορούσαν πλοία των κρατών-μελών και όχι ιδιοκτησία του ΝΑΤΟ. Παράλληλα, όλοι οι εμπλεκόμενοι διατηρούν το τεκμήριο της αθωότητας.
Η επόμενη μέρα
Οι έρευνες συνεχίζονται. Παράλληλα, οι αρχές εξετάζουν τις χρηματικές ροές. Η κοινωνία παρακολουθεί. Ο διάλογος για τη διαφάνεια στις αμυντικές προμήθειες συνεχίζεται.
