Ισπανία: Ο «ξάδερφος» της άρνησης κλίματος επιστρέφει
σχετικά άρθρα
Η Ισπανία καίγεται ξανά, με τις φλόγες να καταπίνουν εκατομμύρια στρέμματα, όμως η πολιτική σκηνή παραμένει διχασμένη, παγιδευμένη στο δεύτερο στάδιο της άρνησης της κλιματικής αλλαγής: «Υπάρχει, αλλά δεν ευθύνονται οι άνθρωποι». Αυτό το επικίνδυνο κλίμα, όπως περιέγραψε η Ισπανίδα κοινωνιολόγος Κριστίνα Μόνχε, όχι μόνο δυσχεραίνει την αντιμετώπιση της κρίσης, αλλά απειλεί και το μέλλον της χώρας.
Οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους. Το 2025, η Ισπανία βίωσε τη χειρότερη χρονιά πυρκαγιών των τελευταίων τριών δεκαετιών, με 3.930.000 στρέμματα να γίνονται στάχτη. Φέτος, μέχρι τις 5 Αυγούστου, κάηκαν περίπου 1.940.000 στρέμματα, αριθμός σχεδόν τετραπλάσιος από τα 470.000 στρέμματα που είχαν καεί την ίδια περίοδο πέρυσι. Οι καταστροφές σε Γουδαλαχάρα, Αβιλα και Ουέλβα αναδεικνύουν την άμεση ανάγκη για δράση.
Αντιμέτωπη με αυτή την πραγματικότητα, η κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ επανέφερε τον Δεκέμβριο του 2025 την πρόταση για ένα Εθνικό Σύμφωνο αντιμετώπισης της κλιματικής έκτακτης ανάγκης. Το σχέδιο, που προέκυψε από διαβούλευση με πάνω από 1.300 φορείς και 3.800 συνεισφορές, περιλαμβάνει 15 άξονες δράσης. Στοχεύει στην ολιστική αλλαγή του τρόπου σχεδιασμού πόλεων, γεωργίας, δασών, ενέργειας και οικονομίας, σε ένα μακροχρόνιο, διακομματικό έργο.
Η απήχηση ήταν εντυπωσιακή: μέσα σε δύο εβδομάδες, πάνω από 250 οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών – συνδικάτα, επιχειρήσεις, αγροτικοί φορείς, ερευνητικά κέντρα και οργανώσεις σε κρίσιμους τομείς όπως οι μεταφορές, οι κατασκευές και η ενέργεια – προσχώρησαν στο Σύμφωνο.
Ωστόσο, το αντιπολιτευόμενο Λαϊκό Κόμμα (PP) αρνείται να συνεργαστεί, χαρακτηρίζοντας την πρωτοβουλία «ιδεολογική και σεκταριστική». Ενώ ο νυν ηγέτης του, Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό, είχε κάποτε αναγνωρίσει την κλιματική αλλαγή, η στροφή του κόμματος προς την άρνηση είναι πλέον εμφανής. Θυμίζει τον Μαριάνο Ραχόι, πρώην αρχηγό του PP, που το 2007 επικαλέστηκε τον «ξάδερφό του, καθηγητή Θεωρητικής Φυσικής» για να υποστηρίξει ότι κανείς δεν μπορεί να προβλέψει τον καιρό σε 300 χρόνια, άρα η κλιματική αλλαγή δεν είναι «μεγάλο παγκόσμιο πρόβλημα». Η πρόσφατη δήλωση της εκπροσώπου του PP, Εστερ Μουνιόθ, πως «το κλίμα έχει αλλάξει πολλές φορές στην ιστορία», επιβεβαιώνει την οπισθοδρόμηση.
Αυτή η πολιτική παράλυση, ενισχυμένη από τη συνεργασία του PP με το ακροδεξιό Vox – το οποίο απορρίπτει την ανθρώπινη ευθύνη για την κλιματική αλλαγή – φέρνει την Ισπανία σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Η άρνηση δεν είναι πλέον μια θεωρία, αλλά μια επικίνδυνη στάση που έχει άμεσες επιπτώσεις στις ζωές των πολιτών και στην Οικονομία της χώρας.
Παρά τις αντιδράσεις, το Εθνικό Σύμφωνο προτείνει πρωτοποριακές λύσεις, όπως οι πληρωμές για οικοσυστημικές υπηρεσίες. Γεωργοί και κτηνοτρόφοι θα αμείβονται για τη διαχείριση δασών, τη βόσκηση, την αναγεννητική γεωργία, και την πρόληψη πυρκαγιών – δράσεις που προστατεύουν το περιβάλλον και τη Πολιτική σταθερότητα. Μήπως, αντί να απορρίπτουμε ιδέες βάσει στενών πολιτικών γραμμών, πρέπει να δούμε τι λειτουργεί αλλού; Η κλιματική κρίση δεν περιμένει.
