Μια νέα επίθεση, την οποία εξαπέλυσε το Ιράν, στον κρίσιμο πετρελαϊκό αγωγό Ανατολής-Δύσης της Σαουδικής Αραβίας προκαλεί έντονη ανησυχία στη διεθνή κοινότητα. Η ενέργεια αυτή εκτιμάται ότι υπονομεύει την εύθραυστη εκεχειρία και απειλεί τη σταθερότητα των ενεργειακών αγορών, μεταφέροντας την ένταση από τη διπλωματία στις υποδομές και τις αγορές ενέργειας.
σχετικά άρθρα
Σύμφωνα με πηγή της αγοράς που επικαλείται το Reuters, η επίθεση σημειώθηκε λίγες μόλις ώρες μετά την επίτευξη συμφωνίας για εκεχειρία στον πόλεμο. Ο συγκεκριμένος αγωγός αποτελεί την πλέον μοναδική διαδρομή εξαγωγής αργού πετρελαίου για τη Σαουδική Αραβία, προσδίδοντας στο πλήγμα ιδιαίτερη βαρύτητα.
Η ίδια πηγή ανέφερε ότι ο αγωγός, ο οποίος αποτελεί βασική δίοδο εξαγωγών πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας, υπέστη ζημιές. Επιπλέον, αναφέρθηκε ότι στο στόχαστρο φέρονται να βρέθηκαν και άλλες ενεργειακές εγκαταστάσεις εντός του βασιλείου.
Ο αγωγός μεταφέρει περίπου 7 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου ημερησίως από τις ανατολικές πετρελαιοπαραγωγικές περιοχές προς το λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα. Η σημασία της λειτουργίας του είχε αυξηθεί σημαντικά μετά το ουσιαστικό «κλείσιμο» των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν, ενέργεια που είχε ως αποτέλεσμα τον εγκλωβισμό μεγάλων ποσοτήτων πετρελαίου και φυσικού αερίου στον Περσικό Κόλπο και την επακόλουθη άνοδο των τιμών.
Η Saudi Energy εκτιμά ότι η ροή μέσω του αγωγού θα επηρεαστεί, με πιθανή μείωση της μεταφορικής ικανότητας κατά 700.000 βαρέλια την ημέρα, γεγονός που αναμένεται να επιδεινώσει περαιτέρω την υφιστάμενη παγκόσμια ενεργειακή κρίση.
Οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν (IRGC) ανακοίνωσαν ότι εξαπέλυσαν επιθέσεις με πυραύλους και drones σε πολλαπλούς στόχους στην περιοχή, συμπεριλαμβανομένων ενεργειακών εγκαταστάσεων αμερικανικών εταιρειών στο Γιανμπού. Ωστόσο, ο ακριβής χρόνος της επίθεσης, το μέγεθος των ζημιών και οι επιπτώσεις στη λειτουργία του αγωγού παραμένουν αδιευκρίνιστα.
Η κυβέρνηση της Σαουδικής Αραβίας και η κρατική εταιρεία Aramco δεν ανταποκρίθηκαν σε αιτήματα για σχολιασμό σχετικά με το περιστατικό.
Η εκεχειρία διάρκειας δύο εβδομάδων μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, η οποία είχε επιτευχθεί με τη μεσολάβηση του Πακιστάν, αποσκοπούσε στον τερματισμό του πολέμου έξι εβδομάδων, ο οποίος έχει προκαλέσει χιλιάδες απώλειες. Παρά τη συμφωνία, οι επιθέσεις σε χώρες του Κόλπου συνεχίζονται, εγείροντας ερωτήματα σχετικά με την αποτελεσματικότητα της διπλωματικής προσπάθειας.
Ο στρατός του Κουβέιτ ανέφερε εντατικοποιημένες ιρανικές επιθέσεις από το πρωί, με drones να προκαλούν εκτεταμένες ζημιές σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής και μονάδες αφαλάτωσης. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα κατέγραψαν επίσης επιθέσεις με πυραύλους και drones, ενώ στο Μπαχρέιν αναφέρθηκαν ζημιές σε κατοικίες στην περιοχή Σίτρα.
Η Aramco αξιοποιεί περίπου 2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως από τη δυναμικότητα του αγωγού για εσωτερική κατανάλωση, με περίπου 5 εκατομμύρια βαρέλια να διατίθενται για εξαγωγή. Σύμφωνα με στοιχεία ναυτιλίας, τα φορτία από το Γιανμπού έφτασαν σχεδόν τη μέγιστη δυναμικότητα, με 4,6 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως την εβδομάδα που ξεκίνησε στις 23 Μαρτίου. Μέχρι πρότινος, ο αγωγός είχε συμβάλει στην ανάδειξη της Σαουδικής Αραβίας σε σχετικό «κερδισμένο» από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, καθώς τα έσοδα από το πετρέλαιο εμφάνιζαν αύξηση σε σχέση με το προηγούμενο έτος, σύμφωνα με ανάλυση του Reuters.
Εν τω μεταξύ, η τιμή του West Texas Intermediate (WTI), αμερικανικής ποικιλίας αναφοράς στις διεθνείς αγορές αργού, σημείωσε ελαφριά άνοδο σήμερα. Η άνοδος αυτή ακολούθησε την ανακοίνωση από την Ουάσιγκτον για τη διεξαγωγή συνομιλιών μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου την ερχόμενη εβδομάδα, διατηρώντας την τιμή λίγο κάτω από το ψυχολογικό όριο των 100 δολαρίων. Συγκεκριμένα, λίγο πριν το άνοιγμα των αγορών στην Ασία, περί τη 01:30 (ώρα Ελλάδας), η τιμή του βαρελιού της ποικιλίας αυτής κατέγραφε άνοδο 0,20%, φτάνοντας τα 98,07 δολάρια. Η εξέλιξη αυτή προέκυψε μετά από προτροπή του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για αυτοσυγκράτηση, με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου να ανακοινώνει ότι έδωσε εντολή για έναρξη «απευθείας διαπραγματεύσεων» με τη Βηρυτό. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ επιβεβαίωσε ότι θα φιλοξενήσει διμερείς συνομιλίες την ερχόμενη εβδομάδα. Ωστόσο, το Ισραήλ διαμήνυσε την πρόθεσή του να συνεχίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον της Χεζμπολά.
Παρότι η ανακοίνωση αυτή μετρίασε εν μέρει τις ανησυχίες για την ανθεκτικότητα της ανακωχής ΗΠΑ-Ιράν, αναλυτές του Briefing.com επισήμαναν ότι η «γεωπολιτική αστάθεια» στις αγορές, λόγω της «ένοπλης σύρραξης στη Μέση Ανατολή», παραμένει «ισχυρή». Οι αγορές παρακολουθούν στενά την κατάσταση στο στενό του Ορμούζ, μια κρίσιμη θαλάσσια αρτηρία από την οποία διέρχεται σε καιρό ειρήνης περίπου το ένα πέμπτο των ποσοτήτων πετρελαίου που εξάγονται από τον Κόλφο, κυρίως προς την Ασία. Χθες, το πρώτο δεξαμενόπλοιο με αργό πετρέλαιο μη ιρανικής προέλευσης διέσχισε το στενό, το οποίο, βάσει της συμφωνίας εκεχειρίας, προβλεπόταν να ανοίξει «πλήρως».
