Ιαπωνία και Νότια Κορέα χτίζουν νέο αμυντικό άξονα στην Ασία
Η συζήτηση για συμφωνία στρατιωτικής υποστήριξης φέρνει πιο κοντά Τόκιο και Σεούλ, ενισχύει τη στρατηγική των ΗΠΑ στον Ινδο-Ειρηνικό και δημιουργεί νέα δεδομένα για την Κίνα.
Η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα εξετάζουν μια συμφωνία στρατιωτικής υποστήριξης που μπορεί να αλλάξει τις ισορροπίες ασφαλείας στην Ασία. Οι δύο χώρες συζήτησαν το θέμα στο περιθώριο του Διαλόγου Shangri-La στη Σιγκαπούρη, με στόχο την ευκολότερη ανταλλαγή καυσίμων, πυρομαχικών, τροφίμων και άλλων στρατιωτικών προμηθειών σε περιόδους κρίσης. Η πρωτοβουλία αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω της αυξανόμενης έντασης στην περιοχή, της στρατιωτικής ενίσχυσης της Κίνας και της διαρκούς απειλής από τη Βόρεια Κορέα.
Η Ασία αποκτά νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας
Η πιθανή υπογραφή της Συμφωνίας Προμηθειών και Διασταυρούμενων Εξυπηρεσιών (ACSA) αποτελεί ένα ακόμη βήμα προς τη δημιουργία ενός πιο στενού πλέγματος συνεργασίας μεταξύ ΗΠΑ, Ιαπωνίας και Νότιας Κορέας.
Οι αναλυτές εκτιμούν ότι η συμφωνία δεν αφορά μόνο τεχνικά ζητήματα εφοδιασμού. Αντίθετα, εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική ενίσχυσης της αποτροπής στον Ινδο-Ειρηνικό, σε μια περίοδο κατά την οποία η Ουάσιγκτον επιδιώκει μεγαλύτερη συμμετοχή των συμμάχων της στην περιφερειακή ασφάλεια.
Η συμφωνία επιτρέπει ταχύτερη επιχειρησιακή συνεργασία σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για κοινές στρατιωτικές αποστολές, ασκήσεις και επιχειρήσεις υποστήριξης.
Το ιστορικό βάρος παραμένει εμπόδιο
Παρά τη στρατηγική σύγκλιση, οι σχέσεις Τόκιο και Σεούλ εξακολουθούν να επηρεάζονται από το ιστορικό παρελθόν.
Η ιαπωνική κατοχή της Κορεατικής Χερσονήσου κατά τον 20ό αιώνα παραμένει ένα ευαίσθητο θέμα για μεγάλο μέρος της νοτιοκορεατικής κοινωνίας. Για αυτόν τον λόγο, κάθε προσπάθεια στρατιωτικής συνεργασίας με την Ιαπωνία προκαλεί πολιτικές αντιδράσεις και δημόσιες συζητήσεις.
Το 2012, αντίστοιχες διαπραγματεύσεις είχαν παγώσει εξαιτίας της κοινωνικής και πολιτικής πίεσης στη Νότια Κορέα. Σήμερα, όμως, το περιβάλλον ασφαλείας εμφανίζεται διαφορετικό, γεγονός που ωθεί τις δύο κυβερνήσεις σε πιο στενή συνεργασία.
Η Κίνα παρακολουθεί με ανησυχία
Η μεγαλύτερη γεωπολιτική διάσταση της υπόθεσης αφορά το Πεκίνο.
Η Κίνα θεωρεί ότι η ενίσχυση των αμυντικών δεσμών μεταξύ Ιαπωνίας, Νότιας Κορέας και Ηνωμένων Πολιτειών μπορεί να εξελιχθεί σε έναν μηχανισμό περιορισμού της κινεζικής επιρροής στην περιοχή.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι μια τέτοια συμφωνία θα μπορούσε να αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία σε περίπτωση κρίσης γύρω από την Ταϊβάν, καθώς θα διευκόλυνε τον συντονισμό των συμμάχων των ΗΠΑ στον δυτικό Ειρηνικό.
Η ανησυχία του Πεκίνου ενισχύεται και από τις πρόσφατες κινήσεις της Ιαπωνίας για αύξηση των αμυντικών δαπανών και ενίσχυση της στρατιωτικής παρουσίας στα νοτιοδυτικά νησιά της χώρας.
Γιατί το θέμα ενδιαφέρει την Ευρώπη
Η εξέλιξη δεν αφορά μόνο την Ασία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στον Ινδο-Ειρηνικό, καθώς η περιοχή συγκεντρώνει σημαντικό μέρος του παγκόσμιου εμπορίου, των αλυσίδων εφοδιασμού και της παραγωγής τεχνολογίας.
Μια ενδεχόμενη κρίση μεταξύ Κίνας και Ταϊβάν ή μια ευρύτερη στρατιωτική αντιπαράθεση στην περιοχή θα μπορούσε να επηρεάσει άμεσα τις ευρωπαϊκές οικονομίες, από τη ναυτιλία και το εμπόριο μέχρι την παραγωγή ημιαγωγών και ηλεκτρονικών συστημάτων.
Για τον λόγο αυτό, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν πλέον τις εξελίξεις στην Ανατολική Ασία ως ζήτημα στρατηγικής σημασίας και όχι ως μια μακρινή περιφερειακή υπόθεση.
Μια νέα εποχή συμμαχιών
Η πιθανή συμφωνία μεταξύ Ιαπωνίας και Νότιας Κορέας δείχνει ότι η περιοχή εισέρχεται σε μια νέα εποχή αμυντικών συνεργασιών. Παρά τις ιστορικές διαφορές, οι δύο χώρες φαίνεται να δίνουν προτεραιότητα στις σύγχρονες προκλήσεις ασφαλείας και στη διατήρηση της σταθερότητας στον Ινδο-Ειρηνικό.
Αν οι διαπραγματεύσεις ολοκληρωθούν με επιτυχία, η συμφωνία μπορεί να αποτελέσει ένα από τα σημαντικότερα βήματα στρατιωτικής συνεργασίας στην Ασία τα τελευταία χρόνια και να επηρεάσει τις ισορροπίες ισχύος σε ολόκληρη την περιοχή.