Φόβοι εξέγερσης στην Κούβα: Το καθεστώς ακυρώνει ιστορική γιορτή στο Σαντιάγο εν μέσω κοινωνικής οργής
Οι αρχές ανέστειλαν για πρώτη φορά μια παράδοση αιώνων, ενώ οι διαμαρτυρίες για τις διακοπές ρεύματος μετατρέπονται σε ανοιχτή αμφισβήτηση του κομμουνιστικού καθεστώτος.
Η Κούβα βρίσκεται αντιμέτωπη με μία από τις σοβαρότερες κοινωνικές κρίσεις των τελευταίων ετών και οι τελευταίες εξελίξεις στο Σαντιάγο ντε Κούβα δείχνουν ότι η ανησυχία της ηγεσίας δεν περιορίζεται πλέον στην οικονομία.
Οι τοπικές αρχές αποφάσισαν να ακυρώσουν την παραδοσιακή παρέλαση conga της Ημέρας του Αγίου Ιωάννη, μια εκδήλωση που αποτελεί μέρος της πολιτιστικής ζωής της πόλης εδώ και αιώνες. Σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσίευσε το αντιπολιτευόμενο Diario de Cuba, η απόφαση συνδέθηκε ευθέως με την «πολιτική και ιδεολογική κατάσταση» που επικρατεί στην περιοχή.
Η κίνηση θεωρείται ιδιαίτερα συμβολική. Η συγκεκριμένη γιορτή πραγματοποιείται κάθε χρόνο και συνδέεται με τις προετοιμασίες για το καρναβάλι του Σαντιάγο. Ακόμη και σε περιόδους σοβαρών οικονομικών δυσκολιών ή περιορισμών, η εκδήλωση συνήθως δεν ακυρώνεται.
Οι διακοπές ρεύματος γίνονται πολιτική διαμαρτυρία
Πίσω από την απόφαση βρίσκεται η αυξανόμενη κοινωνική ένταση που καταγράφεται τις τελευταίες εβδομάδες στην ανατολική Κούβα.
Η χώρα αντιμετωπίζει παρατεταμένες διακοπές ηλεκτροδότησης, ελλείψεις τροφίμων, προβλήματα στις μεταφορές και βαθιά οικονομική ύφεση. Ωστόσο, αυτό που προκαλεί μεγαλύτερη ανησυχία στις αρχές είναι ότι οι διαμαρτυρίες δεν περιορίζονται πλέον σε αιτήματα για καλύτερες συνθήκες διαβίωσης.
Βίντεο που κυκλοφόρησαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εμφανίζουν πολίτες να φωνάζουν συνθήματα όπως «Ρεύμα τώρα», αλλά και «Ελευθερία» και «Δεν θέλουμε άλλο κομμουνισμό».
Η μετάβαση από τα κοινωνικά αιτήματα στην πολιτική αμφισβήτηση αποτελεί τη μεγαλύτερη πρόκληση για την κυβέρνηση της Αβάνας από τις μαζικές κινητοποιήσεις του 2021.
Γιατί το Σαντιάγο έχει ιδιαίτερη σημασία
Το Σαντιάγο ντε Κούβα κατέχει ξεχωριστή θέση στην ιστορία της χώρας.
Από εκεί ξεκίνησε μεγάλο μέρος της επαναστατικής δράσης που οδήγησε στην επικράτηση του Φιντέλ Κάστρο το 1959. Η πόλη θεωρείται ιστορικό προπύργιο του καθεστώτος και διατηρεί έντονο συμβολισμό για το Κομμουνιστικό Κόμμα.
Γι’ αυτό και οι πρόσφατες κινητοποιήσεις προκαλούν ανησυχία. Όταν η κοινωνική δυσαρέσκεια εμφανίζεται σε περιοχές που παραδοσιακά θεωρούνταν πιστές στο σύστημα, οι πολιτικές επιπτώσεις αποκτούν διαφορετική βαρύτητα.
Τι φοβάται η Αβάνα
Η ακύρωση μιας δημόσιας γιορτής δείχνει ότι οι αρχές δεν ανησυχούν μόνο για τις διαμαρτυρίες, αλλά και για τη δυνατότητα μαζικής συγκέντρωσης πολιτών σε μια περίοδο αυξημένης έντασης.
Οι κυβερνήσεις συνήθως λαμβάνουν τέτοια μέτρα όταν θεωρούν ότι μια πολιτιστική ή κοινωνική εκδήλωση μπορεί να μετατραπεί σε χώρο πολιτικής έκφρασης και αμφισβήτησης.
Αυτό ακριβώς φαίνεται να φοβάται το κουβανικό καθεστώς.
Η μεγάλη εικόνα
Η Κούβα εξακολουθεί να διαθέτει ισχυρούς μηχανισμούς ασφαλείας και δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι αντιμετωπίζει άμεση απειλή κατάρρευσης.
Ωστόσο, η συσσώρευση οικονομικών προβλημάτων, οι συνεχιζόμενες ελλείψεις και η αυξανόμενη δημόσια δυσαρέσκεια δημιουργούν ένα νέο περιβάλλον πίεσης για την κυβέρνηση.
Η ακύρωση μιας παράδοσης αιώνων στο Σαντιάγο ντε Κούβα ίσως αποδειχθεί κάτι περισσότερο από ένα τοπικό γεγονός. Μπορεί να αποτελεί ένδειξη ότι η Αβάνα ανησυχεί πλέον όχι μόνο για την οικονομική κρίση, αλλά και για το ενδεχόμενο η κοινωνική οργή να μετατραπεί σε οργανωμένη πολιτική αμφισβήτηση.
