Η Ευρώπη χάνει τα δισεκατομμύρια; Η μάχη με το Ντουμπάι για τα παγκόσμια κεφάλαια
Από το Λουξεμβούργο και την Ελβετία μέχρι το Ντουμπάι, οι παγκόσμιες ελίτ μετακινούν περιουσίες δισεκατομμυρίων, δημιουργώντας μια νέα γεωοικονομική πρόκληση για την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το Ντουμπάι εξελίσσεται σε βασικό ανταγωνιστή των ευρωπαϊκών χρηματοπιστωτικών κέντρων.
Η υπόθεση του Φαμπρίς Αντζουά Μπόνγκο, γιου του πρώην προέδρου της Γκαμπόν Ομάρ Μπόνγκο, φέρνει ξανά στο προσκήνιο ένα ευρύτερο ερώτημα που απασχολεί τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες: πού καταλήγουν τα παγκόσμια κεφάλαια όταν εγκαταλείπουν την Ευρώπη;
σχετικά άρθρα
Η έρευνα του OCCRP και της Le Monde αναφέρει ότι ο Αντζουά διατηρούσε περιουσιακά στοιχεία μέσω δομών στο Λουξεμβούργο και ακινήτων στο Ντουμπάι. Ωστόσο, η ουσία της υπόθεσης δεν αφορά μόνο έναν γιο πρώην προέδρου. Αφορά τη μετατόπιση του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού κέντρου βάρους από την Ευρώπη προς τον Περσικό Κόλπο.
Το τέλος της ευρωπαϊκής κυριαρχίας στα «ασφαλή καταφύγια»
Για δεκαετίες, όσοι επιθυμούσαν να προστατεύσουν ή να διαχειριστούν μεγάλες περιουσίες επέλεγαν κυρίως την Ελβετία, το Λουξεμβούργο, το Μονακό ή το Σίτι του Λονδίνου.
Τα τελευταία χρόνια όμως η εικόνα αλλάζει.
Το Ντουμπάι εξελίσσεται σε παγκόσμιο κόμβο προσέλκυσης πλούτου, επενδύσεων και οικογενειακών γραφείων διαχείρισης περιουσίας. Παράλληλα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα προσελκύουν επιχειρηματίες, πολιτικές ελίτ και επενδυτές από την Αφρική, την Ασία και τη Μέση Ανατολή.
Έτσι, η διαδρομή που παλαιότερα περνούσε από τη Γενεύη, το Λουξεμβούργο ή το Μονακό καταλήγει πλέον ολοένα συχνότερα στο Ντουμπάι.
Γιατί η Ευρώπη ανησυχεί
Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενίσχυσε σημαντικά τα τελευταία χρόνια τους μηχανισμούς διαφάνειας.
Οι αποκαλύψεις των Panama Papers, Paradise Papers, Pandora Papers και OpenLux οδήγησαν σε αυστηρότερους ελέγχους, μεγαλύτερη εποπτεία τραπεζών και αυξημένες απαιτήσεις αποκάλυψης των πραγματικών δικαιούχων εταιρειών.
Ωστόσο, οι αυστηρότεροι κανόνες έχουν και μια παράπλευρη συνέπεια.
Μέρος των διεθνών κεφαλαίων αναζητά πλέον εναλλακτικούς προορισμούς με χαμηλότερη φορολογία, λιγότερη γραφειοκρατία και μεγαλύτερη ευελιξία. Το Ντουμπάι έχει αξιοποιήσει ακριβώς αυτή τη συγκυρία.
Η αφρικανική διάσταση
Η Γκαμπόν αποτελεί μόνο μία περίπτωση.
Η Ευρώπη παρακολουθεί με ανησυχία την αυξανόμενη οικονομική επιρροή των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων στην Αφρική. Κεφάλαια από χώρες όπως η Γκαμπόν, η Αγκόλα, η Νιγηρία και το Κονγκό κατευθύνονται ολοένα περισσότερο προς τον Κόλπο.
Αυτό δεν αφορά μόνο τραπεζικούς λογαριασμούς ή ακίνητα. Αφορά πολιτική επιρροή, επενδύσεις, εμπορικές σχέσεις και γεωπολιτική ισχύ.
Η μεγάλη μάχη της επόμενης δεκαετίας
Το πραγματικό ερώτημα για τις Βρυξέλλες δεν είναι αν ένας πρώην αξιωματούχος ή μέλος πολιτικής οικογένειας διατηρούσε περιουσία στο εξωτερικό.
Το ερώτημα είναι αν η Ευρώπη μπορεί να διατηρήσει τον ρόλο της ως κέντρο του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος.
Καθώς το Ντουμπάι ενισχύει τη θέση του, η Ελβετία αντιμετωπίζει πιέσεις, το Λουξεμβούργο χάνει μέρος του παραδοσιακού πλεονεκτήματός του και το Λονδίνο συνεχίζει να προσαρμόζεται στη μετα-Brexit εποχή.
Η μάχη πλέον δεν διεξάγεται μόνο μεταξύ κρατών. Διεξάγεται μεταξύ χρηματοπιστωτικών κέντρων που ανταγωνίζονται για τον έλεγχο τρισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η νέα πραγματικότητα για την Ευρώπη
Η υπόθεση Αντζουά δείχνει ότι το Ντουμπάι δεν λειτουργεί πλέον ως περιφερειακό οικονομικό κέντρο. Λειτουργεί ως παγκόσμιος ανταγωνιστής της Ευρώπης.
Και όσο περισσότερα κεφάλαια μετακινούνται από το Λουξεμβούργο, την Ελβετία και το Μονακό προς τον Περσικό Κόλπο, τόσο περισσότερο η Ευρωπαϊκή Ένωση κινδυνεύει να χάσει ένα μέρος της οικονομικής επιρροής που οικοδόμησε τις τελευταίες δεκαετίες.
