Έκθεση T&E: Το ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό σύστημα «στη λίθινη εποχή»

Το Think Tank Transport & Environment υπογραμμίζει ότι το ευρωπαϊκό σύστημα σιδηροδρομικών εισιτηρίων χαρακτηρίζεται από σημαντικές ελλείψεις

Έκθεση T&E: Το ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό σύστημα «στη λίθινη εποχή»

Νέα έκθεση του περιβαλλοντικού Think Tank Transport & Environment (T&E) υπογραμμίζει ότι το ευρωπαϊκό σύστημα κρατήσεων σιδηροδρομικών εισιτηρίων χαρακτηρίζεται από σημαντικές ελλείψεις, καθιστώντας δύσκολη την επιλογή του τρένου από τους ταξιδιώτες ως εναλλακτική των αεροπορικών μετακινήσεων.

σχετικά άρθρα

Η ανάλυση της T&E αναφέρει ότι η κράτηση ισοδύναμων σιδηροδρομικών εισιτηρίων είναι «δύσκολη ή αδύνατη» σε περίπου τις μισές από τις πλέον πολυσύχναστες διεθνείς αεροπορικές διαδρομές της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συγκεκριμένα, διαδρομές όπως η Λισαβόνα–Μαδρίτη και η Βαρκελώνη–Μιλάνο δεν είναι δυνατόν να κλειστούν μέσω καμίας σιδηροδρομικής πλατφόρμας, ενώ άλλες, όπως Παρίσι–Ρώμη και Άμστερνταμ–Μιλάνο, διατίθενται μόνο από έναν πάροχο.

Η Georgia Whitaker, υπεύθυνη εκστρατειών σιδηροδρόμων στην T&E και συγγραφέας της έκθεσης, δήλωσε ότι είναι «σχεδόν παράλογο» ένα τέτοιο δυσλειτουργικό σύστημα να εμποδίζει την κλιματική δράση. Επεσήμανε ότι, «στην εποχή που ζούμε μπορείς να αποκτήσεις σχεδόν τα πάντα με ένα κλικ· ωστόσο αυτό δεν ισχύει για τα ταξίδια με τρένο, δεν αξιοποιείται το πλήρες δυναμικό τους».

Ο τομέας της αεροπορίας θεωρείται ένας από τους πλέον απαιτητικούς ως προς την απανθρακοποίηση, με τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου να προβλέπεται ότι θα αυξηθούν, καθώς ο κλάδος στοχεύει στον διπλασιασμό της επιβατικής κίνησης έως το 2050.

Οι ερευνητές, αφού εξέτασαν τις 30 πιο πολυσύχναστες διεθνείς αεροπορικές διαδρομές εντός της ΕΕ –εξαιρουμένων των νησιών και διαδρομών άνω των 1.500 χλμ.–, κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι στο 20% αυτών, οι επιβάτες δεν ήταν σε θέση να αγοράσουν εισιτήρια που να καλύπτουν ολόκληρο το ταξίδι. Σε ένα επιπλέον 27% των περιπτώσεων, τα εισιτήρια ήταν διαθέσιμα αποκλειστικά από έναν πάροχο. Σε ένα ευρύτερο δείγμα 50 διεθνών διαδρομών, συμπεριλαμβανομένων χωρών με χαμηλότερη αεροπορική κίνηση, η κατάσταση περιγράφεται ως ακόμη πιο δυσχερής. Ο Brian Caulfield, ερευνητής μεταφορών από το Trinity College του Δουβλίνου, σχολίασε ότι η έκθεση αναδεικνύει ένα απαρχαιωμένο σύστημα, χαρακτηρίζοντάς το «λίθινη εποχή», όπου οι βασικοί πάροχοι συχνά δεν εμφανίζουν ούτε πωλούν διασυνοριακές συνδέσεις ή οικονομικότερους ναύλους ανταγωνιστών. Επιπλέον, πρόσθεσε ότι «καθιστούμε δομικά δύσκολο ακόμη και για τους πιο ευαισθητοποιημένους ταξιδιώτες να επιλέξουν την πιο πράσινη επιλογή».

Η πλειονότητα των ταξιδιωτών προτιμά να αγοράζει εισιτήρια από τον κυρίαρχο πάροχο της χώρας τους, όπως η Deutsche Bahn στη Γερμανία ή η SNCF στη Γαλλία. Η έκθεση αποκαλύπτει ότι οι υφιστάμενοι πάροχοι δεν πωλούν εισιτήρια ανταγωνιστών στο 86% των διαδρομών όπου παρατηρείται ανταγωνισμός, ενώ στο 59% δεν τα εμφανίζουν καν. Παράλληλα, έρευνα της YouGov για λογαριασμό της T&E κατέδειξε ότι το 61% των επιβατών μεγάλων αποστάσεων απέφυγε ταξίδια λόγω της δυσκολίας στην κράτηση εισιτηρίων. Περισσότερο από το 40% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι θα ταξίδευε συχνότερα με τρένο, εάν η διαδικασία ήταν απλούστερη. Η κυρία Whitaker υπογράμμισε ότι ένας σημαντικός παράγοντας που αποτρέπει την επιλογή του τρένου είναι το κόστος, καθώς τα σιδηροδρομικά εισιτήρια συχνά είναι ακριβότερα από τις πτήσεις. Ωστόσο, η μη εμφάνιση ή πώληση ανταγωνιστικών υπηρεσιών οδηγεί τους επιβάτες στην άγνοια φθηνότερων εναλλακτικών.

Εν όψει αυτών των προβλημάτων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να παρουσιάσει στις 13 Μαΐου ένα πακέτο μέτρων για την ενιαία έκδοση εισιτηρίων. Στόχος είναι η διευκόλυνση των ταξιδιών εντός Ευρώπης και η ενίσχυση της προστασίας των καταναλωτών. Τα ευρήματα της T&E ενισχύουν προηγούμενη έκθεση της Greenpeace, η οποία τον Αύγουστο εξέτασε 109 διασυνοριακές διαδρομές και διαπίστωσε ότι τα τρένα ήταν φθηνότερα από τα αεροπλάνα μόλις στο 39% των περιπτώσεων. Ο Herwig Schuster, ακτιβιστής της Greenpeace, χαρακτήρισε τη νέα έκθεση ως σημαντική συμβολή ενόψει των επερχόμενων κανόνων για την ενιαία έκδοση εισιτηρίων. Δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «όταν οι ταξιδιώτες πρέπει να επιλέξουν ανάμεσα σε τρένο και αεροπλάνο για μικρές αποστάσεις, συχνά προτεραιοποιούν την τιμή· αν όμως η αγορά εισιτηρίων είναι περίπλοκη, θα στραφούν στην πιο ρυπογόνα επιλογή».